Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
2TRH110TARİH METODOLOJİSİ VE KAYNAK BİLGİSİ-II2+0+02515.09.2025

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Lisans
Bölümü / Programı Tarih
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Lisans mezunu olarak "Tarihçi" vasıflı olacak öğrencilerin tarih araştırmalarında kullanılacak olan yöntem ve tekniklerinin öğretilerek ileride yapacakları akademik tarih çalışmalarında metodolojik olarak eksiklik yapmamaları, daha doğru, daha gerçek ve daha bilimsel çalışmalar yapabilmelerini sağlamak.
Dersin İçeriği Tarih yazımında temel kavramlar, Tarihin kaynakları, Toplumsal kuram açısından tarihsel malzemesi, Tarih araştırmalarında sanal arşiv, kütüphaneler ile kullanılması, Tarih araştırmalarında sözlü ve yerel malzeme ve kullanımı, Tarihi metinlerin inşası, Atıf ve dipnot gösterme usul ile esasları, Tarihsel bir metni okuma,
Dersin Yöntem ve Teknikleri Sözel anlatım, Uzaktan erişim kanalıyla dersle ilgili video kayıtlarının öğrencilere izletilmesi, soru-cevap yöntemiyle konuların çok daha iyi anlaşılması sağlanmaktadır.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Dr. Öğr. Üyesi Murat ALANDAĞLI
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Kütükoğlu, Mübahat S., Tarih Araştırmalarında Usul, TTK yayınları, Ankara 2011. Langlois, V. ve Seignobos, tarih Tetkiklerine Giriş, (Çev.: Galip Ataç), TTK Basımevi, Ankara 2010. Memiş, Ekrem, Tarih Metodolojisi, Selçuk Üniv. Yayınları, Konya 1989. Özçelik, İsmail, tarih Araştırmalarında Yöntem ve TAçıkgöz, Halil, İlmi Araştırma Yazılarında Uyulacak Esaslar, TÜDAV, İstanbul 1988. Altun, Ara, Dipnotu ve Bibliyografya Esasları, İstanbul Üniv. Edeb. Fak. Yay., İstanbul 1986. Ataöv, Türkkaya, Bilimsel Araştırma El Kitabı, Savaş Yayınları, Ankara 1983. Baykara, Tuncer, Tarih Araştırma ve Yazma Metodu, İzmir 1995. Büyüköztürk, Şener vd., Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Pegem Yay., Ankara 2014. Day, Robert A., Bilimsel Bir Makale Nasıl Yazılır ve yayımlanır?, (Çev.: Gülay Aşkar Altay), Tübitak Matbaası, Ankara 1998. Engin, Vahdettin ve Şimşek Ahmet, Türkiye’de Tarih Yazımı, Yeditepe Yayınevi, İstanbul 2011.
Ders Notları Yavuz Ercan, Tarih Araştırmalarında Yöntem ve Teknik, Turhan Kitabevi, Ankara 2010, Tarih Nasıl Yazılır? Tarih yazımı İçin Çağdaş Bir Metodoloji, ed. Ahmet Şİmşek, Türk Tarih Kurumu, Ankara, 2021.
Zeki Velidî Togan, Tarihte Usul, Enderun Kitabevi, İstanbul 1981
Mübahat Kütükoğlu, Tarih Araştırmalarında Usul, İstanbul 1991
Leon Halkın, Tarih Tenkidinin Unsurları (Çev. Bahaeddin Yediyıldız), TTk yay. Ankara 2014
E.H.Carr, Tarih Nedir, İletişim Yayınları, İstanbul 1987

Ders Yapısı
Sosyal Bilimler %100

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
2
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 2 28
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 2 28
Ara Sınavlar 1 2 2
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 2 2
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 2 60

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 Tarih araştırmalarında sözlü ve yerel tarih araştırmalarının önemini kavrar
2 Disiplinler arası tarih çalışmalarının önemini kavrar
3 Tarihsel bir metnin akademik kıstaslar bakımından nasıl inşa edildiğini öğrenir
4 Tarihî bir olay ya da olgu hakkında kaynak toplarken atıf ve dipnot alma metodu ile bunların kendi içinde kategorik bir ayrıma tabi tutularak tasnif edilmesini öğrenir

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Bilimlerin Sınıflandırılması, Bir bilim olarak tarihin tarif edilmesini ve diğer bilimlerle olan ilişkisinin anlaşılması İpcioğlu, Mehmet, Tarih Araştırmalarında Bilgisayar, Tarihsel Bilginin Yönetimi, Ankara 1998. Kütükoğlu, Mübahat S., Tarih Araştırmalarında Usul, TTK. Yayınları, Ankara 2011. Langlois, V. ve Seignobos, Tarih Tetkiklerine Giriş, (Çev. Galip Ataç), TTK. Yayınları, Ankara 2010. Memiş, Ekrem, Tarih Metodolojisi, Selçuk Üniversitesi Yayınları, Konya 1989. Özçelik, İsmail, Tarih Araştırmalarında Yöntem ve Teknikler, Ankara 1993. Seyidoğlu, Halil, Bilimsel Araştırma ve Yazma El Kitabı, Can Yayınları, İstanbul 2003. Togan, Zeki Velidi, Tarihte Usul, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1950. Tütengil, Cavit Orhan, Sosyal Bilimlerde Araştırma ve Metod, Ayko Yayınları, İstanbul 1981.
2 Tarihe yardımcı Bilimler hakkında bilgiler verilir Açıkgöz, Halil, İlmi Araştırma Yazılarında Uyulacak Esaslar, TÜDAV, İstanbul 1988. Altun, Ara, Dipnotu ve Bibliyografya Esasları, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1986. Ataöv, Türkkaya, Bilimsel Araştırma El Kitabı, Savaş Yayınları, Ankara 1983. Baykara, Tuncer, Tarih Araştırma ve Yazma Metodu, İzmir 1995. Büyüköztürk, Şener vd., Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Pegem Yayınları, Ankara 2014. Day, Robert A., Bilimsel Bir Makale Nasıl Yazılır ve yayımlanır?, Çev. Gülay Aşkar Altay, Tübitak Matbaası, Ankara 1998. Engin, Vahdettin ve Şimşek Ahmet, Türkiye’de Tarih Yazımı, Yeditepe Yayınevi, İstanbul 2011.
3 Bilimsel Düşünce Yöntemi, Bir bilim olarak tarihin ortaya çıkması, gelişmesi ve genel tarih anlayışının gelişimi Açıkgöz, Halil, İlmi Araştırma Yazılarında Uyulacak Esaslar, TÜDAV, İstanbul 1988. Altun, Ara, Dipnotu ve Bibliyografya Esasları, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1986. Ataöv, Türkkaya, Bilimsel Araştırma El Kitabı, Savaş Yayınları, Ankara 1983. Baykara, Tuncer, Tarih Araştırma ve Yazma Metodu, İzmir 1995. Büyüköztürk, Şener vd., Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Pegem Yayınları, Ankara 2014. Day, Robert A., Bilimsel Bir Makale Nasıl Yazılır ve yayımlanır?, Çev. Gülay Aşkar Altay, Tübitak Matbaası, Ankara 1998.
4 Tarihin kaynakları, tarihsel metnin oluşum, bir tarihsel konunun irdelenmesi ile tarihe kaynaklık eden meselelerin ortaya konulması İpcioğlu, Mehmet, Tarih Araştırmalarında Bilgisayar, Tarihsel Bilginin Yönetimi, Ankara 1998. Kütükoğlu, Mübahat S., Tarih Araştırmalarında Usul, TTK. Yayınları, Ankara 2011. Langlois, V. ve Seignobos, Tarih Tetkiklerine Giriş, (Çev. Galip Ataç), TTK. Yayınları, Ankara 2010. Memiş, Ekrem, Tarih Metodolojisi, Selçuk Üniversitesi Yayınları, Konya 1989. Özçelik, İsmail, Tarih Araştırmalarında Yöntem ve Teknikler, Ankara 1993. Seyidoğlu, Halil, Bilimsel Araştırma ve Yazma El Kitabı, Can Yayınları, İstanbul 2003. Togan, Zeki Velidi, Tarihte Usul, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1950. Tütengil, Cavit Orhan, Sosyal Bilimlerde Araştırma ve Metod, Ayko Yayınları, İstanbul 1981.
5 Tarihsel metinlerin yazımında sanal arşiv ve kütüphanelerin kullanımı İpcioğlu, Mehmet, Tarih Araştırmalarında Bilgisayar, Tarihsel Bilginin Yönetimi, Ankara 1998. Kütükoğlu, Mübahat S., Tarih Araştırmalarında Usul, TTK. Yayınları, Ankara 2011. Langlois, V. ve Seignobos, Tarih Tetkiklerine Giriş, (Çev. Galip Ataç), TTK. Yayınları, Ankara 2010. Memiş, Ekrem, Tarih Metodolojisi, Selçuk Üniversitesi Yayınları, Konya 1989. Özçelik, İsmail, Tarih Araştırmalarında Yöntem ve Teknikler, Ankara 1993. Seyidoğlu, Halil, Bilimsel Araştırma ve Yazma El Kitabı, Can Yayınları, İstanbul 2003. Togan, Zeki Velidi, Tarihte Usul, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1950.
6 Sözlü ve yerel tarih araştırmalarının bir tarihsel metnin ortaya konulmasındaki yeri ve gerekliliği Açıkgöz, Halil, İlmi Araştırma Yazılarında Uyulacak Esaslar, TÜDAV, İstanbul 1988. Altun, Ara, Dipnotu ve Bibliyografya Esasları, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1986. Ataöv, Türkkaya, Bilimsel Araştırma El Kitabı, Savaş Yayınları, Ankara 1983. Baykara, Tuncer, Tarih Araştırma ve Yazma Metodu, İzmir 1995. Büyüköztürk, Şener vd., Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Pegem Yayınları, Ankara 2014. Day, Robert A., Bilimsel Bir Makale Nasıl Yazılır ve yayımlanır?, Çev. Gülay Aşkar Altay, Tübitak Matbaası, Ankara 1998. Engin, Vahdettin ve Şimşek Ahmet, Türkiye’de Tarih Yazımı, Yeditepe Yayınevi, İstanbul 2011.
7 Tarih araştırmalarında arşivler ve arşiv malzemesinin kullanılması, tasnif, belge kritiği, analiz ve değerlendirme İpcioğlu, Mehmet, Tarih Araştırmalarında Bilgisayar, Tarihsel Bilginin Yönetimi, Ankara 1998. Kütükoğlu, Mübahat S., Tarih Araştırmalarında Usul, TTK. Yayınları, Ankara 2011. Langlois, V. ve Seignobos, Tarih Tetkiklerine Giriş, (Çev. Galip Ataç), TTK. Yayınları, Ankara 2010. Memiş, Ekrem, Tarih Metodolojisi, Selçuk Üniversitesi Yayınları, Konya 1989. Özçelik, İsmail, Tarih Araştırmalarında Yöntem ve Teknikler, Ankara 1993.
8 Ara Sınav
9 Tarihsel bir metnin nasıl yazılacağı, konu sınırlaması, belge, bilginin toplanması, tasnifleme ve dipnot ya da alıntılamaların yapılabilmesi İpcioğlu, Mehmet, Tarih Araştırmalarında Bilgisayar, Tarihsel Bilginin Yönetimi, Ankara 1998. Kütükoğlu, Mübahat S., Tarih Araştırmalarında Usul, TTK. Yayınları, Ankara 2011. Langlois, V. ve Seignobos, Tarih Tetkiklerine Giriş, (Çev. Galip Ataç), TTK. Yayınları, Ankara 2010. Memiş, Ekrem, Tarih Metodolojisi, Selçuk Üniversitesi Yayınları, Konya 1989. Özçelik, İsmail, Tarih Araştırmalarında Yöntem ve Teknikler, Ankara 1993. Seyidoğlu, Halil, Bilimsel Araştırma ve Yazma El Kitabı, Can Yayınları, İstanbul 2003. Togan, Zeki Velidi, Tarihte Usul, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1950. Tütengil, Cavit Orhan, Sosyal Bilimlerde Araştırma ve Metod, Ayko Yayınları, İstanbul 1981.
10 Tarihsel bir metnin belli esaslar dahilinde okunması, kritik edilmesi ile gerekli olan anlamsal ve bilişsel hususların ortaya konulabilmesi Memiş, Ekrem, Tarih Metodolojisi, Selçuk Üniversitesi Yayınları, Konya 1989. Özçelik, İsmail, Tarih Araştırmalarında Yöntem ve Teknikler, Ankara 1993. Seyidoğlu, Halil, Bilimsel Araştırma ve Yazma El Kitabı, Can Yayınları, İstanbul 2003. Togan, Zeki Velidi, Tarihte Usul, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1950. Tütengil, Cavit Orhan, Sosyal Bilimlerde Araştırma ve Metod, Ayko Yayınları, İstanbul 1981.
11 Tarih biliminin önemli yan dallarından biri olan özel tarih araştırmaları ve önemi Açıkgöz, Halil, İlmi Araştırma Yazılarında Uyulacak Esaslar, TÜDAV, İstanbul 1988. Altun, Ara, Dipnotu ve Bibliyografya Esasları, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1986. Ataöv, Türkkaya, Bilimsel Araştırma El Kitabı, Savaş Yayınları, Ankara 1983. Baykara, Tuncer, Tarih Araştırma ve Yazma Metodu, İzmir 1995. Büyüköztürk, Şener vd., Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Pegem Yayınları, Ankara 2014. Day, Robert A., Bilimsel Bir Makale Nasıl Yazılır ve yayımlanır?, Çev. Gülay Aşkar Altay, Tübitak Matbaası, Ankara 1998.
12 Tarihin sanat, mimarlık, şehir ve iktisat ile olan ilişkisi ile bunun bir sonucu olarak ortaya çıkan metinlerin değerlendirilmesi İpcioğlu, Mehmet, Tarih Araştırmalarında Bilgisayar, Tarihsel Bilginin Yönetimi, Ankara 1998. Kütükoğlu, Mübahat S., Tarih Araştırmalarında Usul, TTK. Yayınları, Ankara 2011. Langlois, V. ve Seignobos, Tarih Tetkiklerine Giriş, (Çev. Galip Ataç), TTK. Yayınları, Ankara 2010. Memiş, Ekrem, Tarih Metodolojisi, Selçuk Üniversitesi Yayınları, Konya 1989. Özçelik, İsmail, Tarih Araştırmalarında Yöntem ve Teknikler, Ankara 1993.
13 Tarih metodolojisi üzerine çalışma yapmış olanlar ile eserleri hakkındaki genel ve özel tarafların ortaya konulması, ülkemiz ve dünyadaki tarih yazımına katkılarının tartışılması Memiş, Ekrem, Tarih Metodolojisi, Selçuk Üniversitesi Yayınları, Konya 1989. Özçelik, İsmail, Tarih Araştırmalarında Yöntem ve Teknikler, Ankara 1993. Seyidoğlu, Halil, Bilimsel Araştırma ve Yazma El Kitabı, Can Yayınları, İstanbul 2003. Togan, Zeki Velidi, Tarihte Usul, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1950. Tütengil, Cavit Orhan, Sosyal Bilimlerde Araştırma ve Metod, Ayko Yayınları, İstanbul 1981.
14 Final Sınavı

 
Ders İçin Önerilen Diğer Dersler
Veri yok
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12 P13 P14 P15
Ö1
Ö2
Ö3
Ö4

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek

  
  https://obs.osmaniye.edu.tr/oibs/bologna/progCourseDetails.aspx?curCourse=280982&lang=tr