Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
1RMT103Raylı Sistem Bilgisi3+0+03502.06.2026

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Ön Lisans
Bölümü / Programı Raylı Sistemler Makine Teknolojisi
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, öğrencilere raylı sistem teknolojilerinin temel ilkeleri, altyapı bileşenleri ve işletme prosedürleri hakkında kapsamlı bir mesleki bakış açısı kazandırmak; kentsel ve bölgesel ulaşım sistemleri bağlamında raylı sistemlerin güvenli, verimli ve çevreye duyarlı biçimde işletilebilmesi için gerekli bilgi ve farkındalığı geliştirmektir.
Dersin İçeriği Bu ders; raylı sistemlerin tarihsel gelişimi ve farklı sistem türlerinin (metro, tramvay, hafif raylı sistem, yüksek hızlı tren) temel özellikleri ele alınarak altyapı, üstyapı, elektrifikasyon ve sinyalizasyon bileşenlerini kapsamaktadır. Ayrıca demiryolu işletmeciliği, güvenlik yönetim sistemleri ve bakım-onarım faaliyetleri incelenmekte; raylı sistemlerin kentsel ulaşım planlamasına katkıları ile çevresel ve sürdürülebilirlik boyutları değerlendirilmektedir.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Ders, yüz yüze eğitim formatında yürütülmektedir. Öğretim sürecinde anlatım ve interaktif sunum yöntemlerinin yanı sıra; soru-cevap, grup tartışması ve vaka analizi gibi öğrenci merkezli yaklaşımlar uygulanmaktadır. Gerçek işletme koşullarına ilişkin farkındalık kazandırmak amacıyla video gösterimleri ve saha gezisi etkinliklerine yer verilmektedir.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Öğr. Gör. Cemre Polat https://akbis.osmaniye.edu.tr/@cemrepolat cemrepolat@osmaniye.edu.tr
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Öğretim elemanı tarafından hazırlanan ders notları
Seçkin, İ. (2016). Demiryolu Mühendisliği. İstanbul: Birsen Yayınevi.
Vuchic, V. R. (2007). Urban Transit Systems and Technology. New Jersey: John Wiley & Sons.
Millî Eğitim Bakanlığı Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğü. (2024). Raylı sistemler teknolojisi alanı ders materyalleri.
Ders Notları -Ders notları, ders kitapları, internet kaynakları ve makaleler gibi çeşitli kaynaklardan derlenerek hazırlanacaktır.
Dökümanlar megep.meb.gov.tr
Ödevler megep.meb.gov.tr
Sınavlar megep.meb.gov.tr

Ders Yapısı
Matematik ve Temel Bilimler %20
Mühendislik Bilimleri %60
Mühendislik Tasarımı %10
Sosyal Bilimler %10
Eğitim Bilimleri %0
Fen Bilimleri %0
Sağlık Bilimleri %0
Alan Bilgisi %0

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
2
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 5 70
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 4 56
Ara Sınavlar 1 9 9
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 15 15
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 5 150

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Bilgi 
1 Raylı sistemlerin tarihsel gelişimini, temel prensiplerini ve bileşenlerini açıklayabilme
2 Farklı raylı sistem türlerini (tramvay, metro, hafif raylı sistem, YHT vb.) sınıflandırabilme
3 Raylı sistemlerin altyapı, üstyapı, elektrifikasyon ve sinyalizasyon bileşenlerini tanımlayabilme
Beceri 
4 Raylı sistemlerin güvenli ve verimli işletilmesine yönelik prosedür ve yönetmelikleri uygulayabilme
5 Raylı sistemlerin teknik özelliklerini analiz edebilme
6 Raylı sistemlerle ilgili teknik rapor ve sunum hazırlayabilme
Yetkinlik 
7 Raylı sistemlerin şehir planlaması ve çevre üzerindeki etkilerini değerlendirebilme

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Raylı Sistemlere Giriş, Tanımlar, Dünya ve Türkiye’de Demiryolu Tarihçesi Raylı sistemlerin tarihçesi hakkında kısa araştırma Ders Sunumu, Ders Bilgi Paketi
2 Demiryolu Altyapısı: Güzergah Seçimi, Zemin Etüdü, Tüneller ve Köprüler Temel harita okuma bilgisi tekrarı. Ders Sunumu
3 Demiryolu Üstyapısı I: Raylar, Traversler ve Balast Tabakası Ray profilleri hakkında genel araştırma. Ders Sunumu
4 Demiryolu Üstyapısı II: Bağlantı Elemanları, Makaslar ve Hemzemin Geçitler Geçen haftaki üstyapı bileşenlerinin tekrarı. Ders Sunumu
5 Tekerlek-Ray Etkileşimi, Gabari ve Hat Geometrisi Merkezkaç kuvveti ve temel fizik prensiplerinin hatırlanması. Ders Sunumu
6 Çeken ve Çekilen Araçlar (Lokomotifler, Vagonlar, Tren Setleri) ve Boji Yapısı Farklı tren tiplerinin görsellerinin incelenmesi. Ders Sunumu
7 Çeken ve Çekilen Araçlar (Lokomotifler, Vagonlar, Tren Setleri) ve Boji Yapısı Farklı tren tiplerinin görsellerinin incelenmesi. Ders Sunumu
8 Demiryolu Elektrifikasyon Tesisleri Temel elektrik bilgisi (AC/DC akım) tekrarı. Ders Sunumu
9 Sinyalizasyon Sistemlerinin Temelleri ve Haberleşme Trafik ışıkları mantığı üzerine düşünme. Ders Sunumu
10 Demiryolu İşletmeciliği Prensipleri: Yolcu ve Yük Taşımacılığı Lojistik kavramlarının araştırılması. Ders Sunumu
11 Kent İçi Raylı Sistemler: Metro, Hafif Raylı Sistem (LRT), Tramvay ve Monoray Yaşadığınız şehirdeki toplu taşıma sistemlerinin gözlemlenmesi. Ders Sunumu
12 Yüksek Hızlı Tren (YHT) Teknolojileri ve Özel Hat Gereksinimleri Dünyadaki hızlı tren örneklerinin (TGV, Shinkansen vb.) araştırılması. Ders Sunumu
13 Demiryolu Emniyet Yönetim Sistemleri (SMS) ve Kaza İncelemeleri Geçmişte yaşanmış büyük bir tren kazasının sebeplerinin okunması. Ders Sunumu
14 Demiryolunda Bakım Onarım Faaliyetleri ve Geleceğin Teknolojileri (Maglev, Hyperloop) Manyetik levitasyon teknolojisi hakkında kısa video izlenmesi. Ders Sunumu

 
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12
Tüm 3 4 3 3 2 2 2 3 2 3 3 3
Bi1 4 5 2 3 1 2 1 3 1 2 2 3
Bi2 4 5 3 3 1 2 1 3 1 2 1 4
Bi3 4 5 3 4 2 1 1 3 1 2 2 4
Be4 3 4 4 5 2 1 3 3 2 2 4 3
Be5 3 4 5 4 3 2 2 3 2 3 2 4
Be6 2 3 3 2 3 4 3 4 2 5 2 2
Ye7 2 3 4 3 1 2 2 3 2 3 5 3

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek

  
  https://obs.osmaniye.edu.tr/oibs/bologna/progCourseDetails.aspx?curCourse=283867&lang=tr