Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
7HRM407Deformasyon Ölçmeleri2+0+02424.05.2026

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Lisans
Bölümü / Programı Harita Mühendisliği
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Seçmeli
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, öğrencilerin deformasyon kavramını, deformasyon türlerini ve deformasyon ölçme yöntemlerini kavrayarak jeodezik kontrol ağları yardımıyla baraj, köprü, tünel, otoyol, yüksek yapı, açık maden ocağı gibi mühendislik yapılarında ve yerkabuğu hareketlerinin izlenmesinde deformasyonların belirlenmesi, analiz edilmesi ve yorumlanması için gerekli teorik ve uygulamalı bilgi ve becerileri kazanmalarını sağlamaktır.
Dersin İçeriği Deformasyonun tanımı, sınıflandırılması; ölçme yöntemleri; jeodezik kontrol ağları; barajlarda, köprülerde, tünellerde, otoyollarda, yüksek yapılarda ve açık maden ocaklarında deformasyon ölçmeleri ve yerkabuğu hareketlerinin izlenmesi.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Hafta 1: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Hafta 2: Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma.,Hafta 3: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Hafta 4: Yüzyüze eğitim - A Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Hafta 5: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Hafta 6: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Hafta 7: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Hafta 8: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Hafta 9: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Hafta 10: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Uygulama, Hafta 11: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Hafta 12: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Uygulama, Hafta 13: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma. Hafta 14: Yüzyüze eğitim - Anlatım, örnek problem çözümü, sayısal uygulamalar, tahtada çözüm, sınıf içi tartışma.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Dr. Öğr. Üyesi Selma ZENGİN KAZANCI
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Jeodezik Ağların Dengelenmesi, SÜ, Konya 2014, Prof. Dr. Cevat İNAL
Deformasyon ölçülerinin analizi
Adjustment Computations(Statistics and Least Squares in Surveying and GIS), New York,1997,Paul R.Wolf-Charles D. GHILANIDe
Ders Notları Rebmeister, M., Schenk, A., Weisgerber, J., Westerhaus, M., Hinz, S., Andrian, F., & Vonié, M. (2025). Ground-based InSAR and GNSS integration for enhanced dam monitoring. Applied Geomatics, 17, 393–400. https://doi.org/10.1007/s12518-025-00622-w
Jiang, W., Li, Y., Rizos, C., & Wang, S. (2022). High precision deformation monitoring with integrated GNSS and robotic total station technology. Measurement, 203, Article 111947.
Fabris, M., & Floris, M. (2025). Integrated GNSS and InSAR analysis for monitoring the shoulder structures of the MOSE System in Venice, Italy. Remote Sensing, 17(6), Article 1059. https://doi.org/10.3390/rs17061059
Dökümanlar https://doi.org/10.3390/rs17061059,https://doi.org/10.1007/s12518-025-00622-w, https://doi.org/10.1016/j.measurement.2022.112179, Ders notları, problem çözüm föyleri ve haftalık ek materyaller OBS üzerinden paylaşılacaktır.

Ders Yapısı
Matematik ve Temel Bilimler %10
Mühendislik Bilimleri %60
Mühendislik Tasarımı %30

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Ödev 1 % 30
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 30
Toplam :
3
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 2 28
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 6 84
Ödevler 7 1 7
Ara Sınavlar 1 1 1
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 1 1
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 4 121

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Bilgi 
1 Jeodezik deformasyonun anlamını, nedenlerini ve ölçü alanlarının özelliklerini açıklar.
2 Jeodezik deformasyon ağlarının kurulumu ve kullanılan ölçü tekniklerini açıklar.
Beceri 
3 Deformasyon ölçü verilerini temel analiz modelleriyle değerlendirir.
4 Çeşitli deformasyon türleri için uygun ölçü yöntemlerini seçer.
Yetkinlik 
5 Deformasyon ölçü ve analiz sonuçlarını mühendislik projeleri kapsamında yorumlar.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Giriş, dersin hedefleri, başarı kriterleri ile ilgili bilgilendirme; deformasyonun genel tanımı ve geometrik değişimler Dersin amacı, öğrenme çıktıları, başarı kriterleri ve deformasyon kavramı incelenir. Ders notları, ders izlencesi, deformasyon ölçmelerine giriş kaynakları
2 Deformasyon ölçü ve analizinin tarihçesi. Deformasyon ölçmelerinin gelişimi ve jeodezik izleme çalışmalarının tarihçesi okunur. Ders notları, deformasyon ölçmelerinin tarihsel gelişimine ilişkin kaynak bölümleri
3 Deformasyonun nedenleri. Yerin yapısı. Yerin iç yapısı, jeolojik süreçler ve deformasyona neden olan faktörler incelenir. Ders notları, yerin yapısı ve deformasyon nedenleri ile ilgili kaynaklar
4 Tektonik olaylar. Plaka tektoniği, fay sistemleri ve tektonik hareket kavramları okunur. Ders notları, tektonik hareketler ve plaka tektoniği kaynakları
5 Fay hareketleri ve deprem. Fay türleri, deprem oluşumu ve deprem kaynaklı deformasyon kavramları incelenir. Ders notları, fay hareketleri ve deprem deformasyonları örnekleri
6 Tsunami olayı. Gel-git değişimi. Tsunami oluşumu, gel-git değişimleri ve zamana bağlı yer değiştirme etkileri okunur. Ders notları, tsunami ve gel-git etkileri kaynak bölümler
7 Deformasyon ölçü alanları: mühendislik yapıları, heyelanlar, deprem, endüstriyel ölçmeler. Mühendislik yapıları, heyelan, deprem ve endüstriyel deformasyon izleme alanları araştırılır. Ders notları, deformasyon ölçü alanları ve uygulama örnekleri
8 Deformasyon ölçü yöntemleri. Jeodezik ve geoteknik ölçü aletleri. Total station, nivelman, GNSS, inklinometre ve diğer ölçü aletleri incelenir. Ders notları, jeodezik ve geoteknik ölçü yöntemleri uygulama föyü
9 Normal dağılım. Test istatistiği. Hipotez testleri. Normal dağılım, anlamlılık düzeyi, test istatistiği ve hipotez testi kavramları tekrar edilir. Ders notları, istatistiksel testler ve hipotez testi örnekleri
10 Deformasyon ağlarının tasarımı, optimizasyonu, serbest dengelenme ve uyuşumsuz ölçüler testi. Deformasyon ağı, ağ geometrisi, optimizasyon, serbest dengeleme ve uyuşumsuz ölçü kavramları incelenir. Ders notları, deformasyon ağı tasarımı ve serbest dengeleme uygulamaları
11 Deformasyon analiz yöntemleri. Statik model ile deformasyon analizi. Statik model, yer değiştirme vektörleri ve deformasyon analizi adımları okunur. Ders notları, statik deformasyon analizi uygulama föyü
12 Kinematik ve dinamik modellerle deformasyon analizi. Sonuçların anlamlılığının analizi ve yorumlama. Kinematik model, dinamik model, anlamlılık testi ve sonuç yorumlama kavramları incelenir. Ders notları, kinematik ve dinamik deformasyon analizi örnekleri
13 Çeşitli endüstriyel ve jeodezik uygulama örneklerinin incelenmesi Baraj, köprü, tünel, otoyol, yüksek yapı ve açık maden deformasyon izleme örnekleri araştırılır. Ders notları, endüstriyel ve jeodezik uygulama örnekleri
14 Gelişmiş vaka analizleri: deprem, heyelan ve mühendislik yapılarında deformasyon değerlendirmesi Deprem, heyelan ve mühendislik yapılarında deformasyon değerlendirme yöntemleri genel olarak tekrar edilir. Ders notları, genel tekrar materyalleri ve vaka analizi örnekleri

 
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11
Tüm 5 4 3 3 5 3 3 3 3 3 4
Bi1 5 4 3 2 4 3 2 3 3 2 3
Bi2 5 4 3 3 5 3 2 3 3 2 4
Be3 5 5 3 3 5 3 3 3 3 3 5
Be4 4 4 3 3 5 3 3 3 3 3 4
Ye5 4 4 3 5 4 4 5 4 4 4 4

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek

  
  https://obs.osmaniye.edu.tr/oibs/bologna/progCourseDetails.aspx?curCourse=288410&lang=tr