Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
1HRM113Ölçme Bilgisi I2+2+03628.11.2025

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Lisans
Bölümü / Programı Harita Mühendisliği
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Temel ölçme kavramlarını ve problem çözme yöntemlerini öğretmek.
Farklı ölçme yöntemleri için jeodezik aletlerin kullanımını öğretmek.
Harita Mühendisliği alanında uygulama ve ileri araştırma için gereken bilimsel temel, analiz ve tasarım bilgi ve becerisini aşılamak.
Dersin İçeriği Ölçme bilgisinin tanımı, tarihçesi; Ölçme bilgisinin kullanım alanları; Yeryüzünün şekli, ölçü birimleri, ölçü birimlerinin dönüşümleri, ölçekler; Nokta tanımı ve türleri, nokta tesisi, işaretleme ve röperleme; Uzunluk ölçmeleri, aletler, araçlar ve yöntemler, şenaj, uzunluk ölçmelerinde hatalar; Açı ölçmeleri, aletler, araçlar ve yöntemler, açı ölçmelerinde hatalar; Ölçmelerde hata kaynakları, hata türleri, doğruluk ölçütleri; Temel jeodezik ödevler; Poligonasyon, tanımı, türleri, arazide ölçmeler.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Temel kavramların, kuramsal bilgilerin sınıf ortamında aktarılması
Arazide veya laboratuvar ortamında ölçme cihazlarının kullanımının uygulanması
Öğrencilerin arazi ekipleri oluşturarak ölçme görevlerini birlikte tamamlaması.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Doç. Dr. Selim Serhan YILDIZ https://akbis.osmaniye.edu.tr/profil-serhan serhan@osmaniye.edu.tr
Dersi Verenler Doç. Dr. Selim Serhan YILDIZ https://akbis.osmaniye.edu.tr/profil-serhan serhan@osmaniye.edu.tr
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Deformasyon Ölçülerinin Analizi ( Ders Notu) Prof. Dr. Cevat İNAL
Ders Notları Ölçme Bilgisi Ders Notları, Öğr. Gör. Ünal ÖĞÜN.
Topoğrafya (Ölçme Bilgisi), Cevat İnal, Ali Erdi, Ferruh Yıldız, Nobel Akademik
Yayıncılık, 2014.
Ölçme Bilgisi I.Cilt, Celal SONGU, Muzaffer ŞERBETCİ, Engin GÜLAL, Birsen Yayınevi, 10.baskı.
Ders notları

Ders Yapısı
Matematik ve Temel Bilimler %20
Mühendislik Bilimleri %70
Mühendislik Tasarımı %10

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 28
Ödev 1 % 12
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
3
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 4 56
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 1,5 21
Ödevler 1 40 40
Ara Sınavlar 1 20 20
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 30 30
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 6 167

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 Temel topografya, harita, plan ve referans yüzey kavramlarını tanımlar ve aralarındaki ilişkileri açıklar.
2 Basit ölçme aletlerinin (çelik şerit metre, nivo, açıölçer vb.) çalışma prensiplerini açıklar ve uygun kullanım tekniklerini açıklar.
3 Yatay uzunluk, açı ve alan ölçümlerinin temel yöntemlerini kullanarak arazi ölçmesi yapabilir.
4 Ölçme işlemlerinde ortaya çıkabilecek hata türlerini ve hata kaynaklarını ayırt eder; uygun düzeltme ve hata değerlendirme yöntemlerini uygular.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Topografya, detay, harita ve plan kavramları. Harita ile plan arasındaki benzerlik ve farklar. Ölçme Bilgisi I.Cilt, Celal SONGU, Muzaffer ŞERBETCİ, Engin GÜLAL, Birsen Yayınevi, 10.baskı. Ders notları
2 Geoid kavramı ve kullanılabilecek referans yüzeyler. Harita projeksiyonları ve düzlem ölçmelerin temel ilkeleri.
3 Basit ölçme aletleri. Çekül doğrultusu ve elipsoid normali. Fiziksel yeryüzü, geoid ve referans yüzey arasındaki ilişkiler.
4 Çelik şerit metre ile yatay uzunluk ölçümü. Ölçümde dikkat edilmesi gerekenler. Uzunluk, alan ve hacim birimleri.
5 Topografyada açı kavramı. Yatay ve düşey açılar. Açı ölçme birimleri.
6 Açı birimleri arasında dönüşümler ve uygulamalar. Ölçek kavramı.
7 Haritacılıkta ölçekler. Gerçek uzunluk ve harita uzunluğu ilişkisi. Planimetrik ölçek ve alan ölçeği kavramları, uygulama örnekleri.
8 Hata kuramı. Ölçmelerde hata kaynakları ve hata türleri. Duyarlılık ölçütleri ve kullanım amaçları.
9 Arazi ölçmelerinde duyarlılık uygulamaları.
10 Basit ölçme aletleri ile arazi ölçümleri. Bağlama ve prizmatik yöntemlerle alım teknikleri. Dik inme, dik çıkma, dik ayak-ayak ve dik boy kavramları.
11 Yatay uzaklık ölçümü. Engelli bölgelerde uzunluk ölçümü teknikleri.
12 Alan hesaplamaları. Geometrik şekillerden yararlanarak arazi parçalarının alanlarının bulunması.
13 Thomson alan teoremi ve uygulama örnekleri.
14 Gauss alan hesaplama yöntemi. Arazi parçalarının alanlarının hesaplanması ve uygulamalı örnekler.

 
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11
Tüm 5 5 4 2 5 4 2 3 4 5 5
Ö1 5 5 4 2 5 4 2 3 4 5 5
Ö2 5 5 4 2 5 4 2 3 4 5 5
Ö3 5 5 4 2 5 4 2 3 4 5 5
Ö4 5 5 4 2 5 4 2 3 4 5 5

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek

  
  https://obs.osmaniye.edu.tr/oibs/bologna/progCourseDetails.aspx?curCourse=288444&lang=tr