Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
1TDL101Türk Dili I2+0+02219.06.2026

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Lisans
Bölümü / Programı Harita Mühendisliği
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu ders, öğrencilere Türk dilinin temel özelliklerini, tarihsel gelişim sürecini ve dil-kültür ilişkisini kavratmayı; Türkçenin ses, şekil ve anlam özelliklerini tanıtmayı; öğrencilerin ana dillerini doğru, etkili ve özenli kullanma becerilerini geliştirmeyi amaçlamaktadır.
Dersin İçeriği Bu ders kapsamında dilin tanımı ve temel özellikleri, dillerin sınıflandırılması, dil–kültür ilişkisi ve Türk dilinin tarihsel gelişim süreci ele alınmaktadır. Ayrıca Türkçenin ses bilgisi, biçim bilgisi, cümle bilgisi ve söz varlığına ilişkin temel kavramlar incelenmekte; öğrencilerin Türkçenin yapısal özelliklerini kavramaları ve dili doğru, etkili ve bilinçli kullanmalarına yönelik bilgi ve uygulamalara yer verilmektedir.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Yüz yüze, Anlatım, Soru-Yanıt, Tartışma
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Öğr. Gör. Dr. FUNDA YILDIRIM ÖZKAN
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Korkmaz, Z. (2022). Türkiye Türkçesi Grameri Şekil Bilgisi (7. bsk.). Ankara, Türk Dil Kurumu.
Çotuksöken, Y. (2011). Yapı ve işlevlerine göre Türkiye Türkçesi’nin ekleri. İstanbul: Papatya yayıncılık.
Boz, E. (2015). Türkiye Türkçesi biçimsel ve anlamsal işlevli biçimbilgisi. (4. Basım). Ankara: Gazi Kitabevi.
Korkmaz, Z. (2018). Türkçede eklerin kullanılış şekilleri ve ek kalıplaşması olayları (6. bsk.). Ankara, Türk Dil Kurumu.
Sebzecoğlu, T. (2021). Dilbilim kavramlarıyla Türkçe dilbilgisi. İstanbul: Kesit Yayınları.
Ergenç, İ. (1995). Konuşma Dili ve Türkçenin Söyleyiş Sözlüğü, Multilingual Yay., İstanbul.
Boz, E. (2022). Türkiye Türkçesi III sözcük türleri (3. Basım). Ankara: Gazi Kitabevi.
Ders Notları TEAMS üzerinden öğrenci ile paylaşılmaktadır.
Dökümanlar TEAMS üzerinden paylaşılmaktadır.

Ders Yapısı
Sosyal Bilimler %90
Alan Bilgisi %10

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
2
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 2 28
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 2 28
Ara Sınavlar 1 2 2
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 2 2
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 2 60

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Bilgi 
1 Dili tanımlar
2 Dilin özelliklerini açıklar.
3 Dil ve Kültür arasındaki ilişkiyi açıklar
4 Dilleri sınıflandırır
5 Türk Dilinin tarihi gelişimini açıklar.
6 Türkçenin ses bilgisi kurallarını metinlerde doğru şekilde uygular.
7 Metinlerde Türkçenin biçim bilgisi kurallarını doğru şekilde uygular.
8 Türkçedeki sözcükleri sözcük türlerine göre sınıflandırır
9 Metinlerde Türkçenin söz dizimi kurallarını doğru şekilde uygular.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Dersin amaç ve hedefleri, içeriği yararlanılacak kaynaklar ve yarıyıl ders planının tanıtımı Türk Dilinin tarihinin araştırılması
2 Dilin tanımı, özellikleri ve işlevleri "Dil nedir?" sorusunun araştırılması https://turkoloji.cu.edu.tr/YENI%20TURK%20DILI/adem_iscan_dil_ve_ana_dil_olarak_turkce.pdf
3 Dil kültür ilişkisi "Kültür nedir?" sorusunun araştırılması https://www.fcr.com.tr/wp-content/uploads/2012/03/dil-ve-kul_onsoz.pdf
4 Yeryüzündeki diller ve dillerin sınıflandırılması Dil sınıflarını araştırınız. https://www.proquest.com/docview/3106949053?pq-origsite=gscholar&fromopenview=true&sourcetype=Dissertations%20&%20Theses
5 Türkçenin dünya dilleri arasındaki yeri Türkçenin dil sınıfını araştırınız. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/54801
6 Türk dilinin tarihsel gelişimi Türklerin yaşadıkları coğrafyaların araştırılması https://www.researchgate.net/profile/Cemal-Oezdemir/publication/327550981_TURK_DILLERININ_TARIHI_SURECTEKI_GELISIMI/links/5b9615c692851c78c40ba11c/TUeRK-DILLERININ-TARIHI-SUeRECTEKI-GELISIMI.pdf chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/951612
7 Türk dilinin tarihi dönemleri Türklerin kullandıkları alfabelerin araştırılması https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/987248
8 Dil bilgisi nedir? Dil bilgisinin alanları nelerdir? "Dil bilgisi nedir?" sorusunun araştırılması https://books.google.com.tr/books?hl=tr&lr=&id=eCyjDwAAQBAJ&oi=fnd&pg=PA18&dq=dilbilgisi+nedir&ots=bUn4hu2L6A&sig=-KwnQqrUfUUeSsLETe-uW3ju74U&redir_esc=y#v=onepage&q=dilbilgisi%20nedir&f=false
9 Ses bilgisine giriş, ses ve ses olayları "Ses nedir" sorusunun araştırılması https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/33519 chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/89065362/Turkce_Ses_Bilgisi_ve_Ses_Degismeleri-libre.pdf?1658997502=&response-content-disposition=inline%3B+filename%3DTurkce_Ses_Bilgisi_ve_Ses_Degismeleri_Si.pdf&Expires=1778748294&Signature=gTSwZvdFzNCiY8PRknMzJfFzJ7sVEARG9r9M8xe5UTTOTLOFPoVdSWYA5hYREizOSlLtJTJ6n6kOyGEe3NMtwuxkycDGBW4bR6JcqZWOb5LJW1pdpwLm8aR7d9fNixLc4k9JbtWQax0I2isM1WNFhijFqrJM~ej9JbNKKj74FfKGI7jprQwcJNvmrZpH7NLC8D~zyJyY5VsRgjpKvjwEh10LgDmlJvpvXgNxDVRCWXnBZhEhiCDIpxW1kdUGkuXBH-6zOCMjdCUOlmX~XTuJcydTu9hGh51CDFGe~Zvdg9P8rg4wCWp4Hqlfe1hfNjTi2YXSoDWq1BCDKtXomnPK3w__&Key-Pair-Id=APKAJLOHF5GGSLRBV4ZA chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/55479235/Ses_ve_Sekil_Bilgisi-libre.pdf?1515433903=&response-content-disposition=inline%3B+filename%3DSes_ve_Sekil_Bilgisi_pdf.pdf&Expires=17
10 Türkçede ses olayları, Türkçede vurgu ve uygulamalar Ses olaylarını araştırmak https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/100458894/ses_dusmesi_ic-libre.pdf?1680198698&response-content-dispositioninline%3B+filename%3DTurkiye_Turkcesinde_Ses_Dusmeleri.pdf&Expires1778748563&SignatureNorXP2n48y6DASEZuUzfcFSetewn8gnu6O19vFgKEjA8SEf09ljNAeQrRWooCVC7-iICwQyV-rj7PStndbHTN6-YXAUQOiyfjqfidn6NxwCWRq6b6R10cb4cS6FaRzkqIHrgUlY8LA-rB2qDoc3nASsu1b6ZCHm7ZTRbnOrnR81gn~k33ApK0umFAY3TFKHOJZmMHi9RZ6RM-O1W4qAWWjwOQnCdcLhl-2oVCGkOFaNgzDhAAusYLPDyK4WtDbO  --  AOQRqWBlzqX-HNH09lmUn7XtM1Lue9LaO7W8XMzwUx6swJPfBBj4v0qcxCegSfUsNhuPtavZsz5CDTK8LSFkQ__&Key-Pair-IdAPKAJLOHF5GGSLRBV4ZA chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/31469
11 Biçim bilgisine giriş, kök ve ek kavramları "Kelime nedir?" sorusunu araştırmak https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/66718576/sozluksel_kelime-libre.pdf?1619705120=&response-content-disposition=inline%3B+filename%3DTurkce_Bicim_Bilgisi_Sozluksel_Kelime_Ya.pdf&Expires=1778748696&Signature=bWs~Db~tedERr4JaI-kpyDDn2KL15JzsmfU6-u3yGvPInsbO1XfqkDv9JNxt47ZVE4S0cdw-X93WCuIrCS9WqP1L4FkZURJgrQqbN8-7InDk5BD389L2CRtBuXjn601QPucs72j0j3342dmTgdi-3RyGl~eVADRQgKLDTqFKHlXlVaOWb0oIHulvvgSb4e~RUtrHz3uFTmnveY8q9dGp-5poodDFd9uQefvKzevniLqm9Hj9KL1IzQGeTx-jn0XHybzrQ3WnvergoynhqIrWb7v1Kfs7fpW7vKtOr8BAj-T7-uEwiPbmvCI9785VJ7UJlUun3rE483NLvaatY0VxjQ__&Key-Pair-Id=APKAJLOHF5GGSLRBV4ZA
12 Sözcük türleri ve yapı bakımından sözcükler Yapım ve çekim eklerini bilme. https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/66718576/sozluksel_kelime-libre.pdf?1619705120=&response-content-disposition=inline%3B+filename%3DTurkce_Bicim_Bilgisi_Sozluksel_Kelime_Ya.pdf&Expires=1778748696&Signature=bWs~Db~tedERr4JaI-kpyDDn2KL15JzsmfU6-u3yGvPInsbO1XfqkDv9JNxt47ZVE4S0cdw-X93WCuIrCS9WqP1L4FkZURJgrQqbN8-7InDk5BD389L2CRtBuXjn601QPucs72j0j3342dmTgdi-3RyGl~eVADRQgKLDTqFKHlXlVaOWb0oIHulvvgSb4e~RUtrHz3uFTmnveY8q9dGp-5poodDFd9uQefvKzevniLqm9Hj9KL1IzQGeTx-jn0XHybzrQ3WnvergoynhqIrWb7v1Kfs7fpW7vKtOr8BAj-T7-uEwiPbmvCI9785VJ7UJlUun3rE483NLvaatY0VxjQ__&Key-Pair-Id=APKAJLOHF5GGSLRBV4ZA
13 Cümle bilgisi, cümlenin ögeleri Türkçenin söz dizimini araştırmak https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1308748
14 Türkçenin söz varlığı, deyimler, atasözleri, terimler Kelime türlerini bilmek https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/66718576/sozluksel_kelime-libre.pdf?1619705120=&response-content-disposition=inline%3B+filename%3DTurkce_Bicim_Bilgisi_Sozluksel_Kelime_Ya.pdf&Expires=1778748696&Signature=bWs~Db~tedERr4JaI-kpyDDn2KL15JzsmfU6-u3yGvPInsbO1XfqkDv9JNxt47ZVE4S0cdw-X93WCuIrCS9WqP1L4FkZURJgrQqbN8-7InDk5BD389L2CRtBuXjn601QPucs72j0j3342dmTgdi-3RyGl~eVADRQgKLDTqFKHlXlVaOWb0oIHulvvgSb4e~RUtrHz3uFTmnveY8q9dGp-5poodDFd9uQefvKzevniLqm9Hj9KL1IzQGeTx-jn0XHybzrQ3WnvergoynhqIrWb7v1Kfs7fpW7vKtOr8BAj-T7-uEwiPbmvCI9785VJ7UJlUun3rE483NLvaatY0VxjQ__&Key-Pair-Id=APKAJLOHF5GGSLRBV4ZA

 
Ders İçin Önerilen Diğer Dersler
Veri yok
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11
Tüm 1 1 3 1 1 1 1 1 1 1 1
Bi1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
Bi2 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
Bi3 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
Bi4 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
Bi5 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
Bi6 1 1 5 1 1 1 1 1 1 1 1
Bi7 1 1 5 1 1 1 1 1 1 1 1
Bi8 1 1 4 1 1 1 1 1 1 1 1
Bi9 1 1 5 1 1 1 1 1 1 1 1

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek

  
  https://obs.osmaniye.edu.tr/oibs/bologna/progCourseDetails.aspx?curCourse=288445&lang=tr