Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
3ATA101Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I2+0+02217.06.2026

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Lisans
Bölümü / Programı İktisat
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı; Osmanlı Devleti’nin son döneminden Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşuna kadar geçen tarihsel süreci siyasi, sosyal ve stratejik boyutlarıyla analiz ederek, öğrencilere milli bağımsızlık, milli egemenlik ve çağdaşlaşma bilincini kazandırmaktır.
Dersin İçeriği Bu ders kapsamında öncelikle inkılap tarihinin kavramsal çerçevesi ele alınarak, Osmanlı Devleti'nin dağılma süreci, bu süreçte ortaya çıkan modernleşme hareketleri ve çöküşü önlemeyi amaçlayan fikir akımları incelenmektedir. Ardından, Birinci Dünya Savaşı'nın sonuçları ve Mondros Mütarekesi sonrasında Anadolu’nun karşı karşıya kaldığı işgal ortamı ile bu duruma tepki olarak doğan Milli Mücadele’nin örgütlenme evreleri, yayımlanan genelgeler ve toplanan kongreler ekseninde analiz edilmektedir. Sürecin kurumsal boyutu Birinci TBMM’nin açılışı ve demokratik yapısı üzerinden değerlendirilirken; Kurtuluş Savaşı'ndaki askeri cepheler, elde edilen başarıların masaya yansıması olan Mudanya Mütarekesi ve Lozan Barış Antlaşması gibi diplomatik gelişmelerle birlikte ele alınmaktadır. Ders, yeni devletin hukuki ve siyasi temelini sağlamlaştıran saltanatın kaldırılması süreci ve nihayetinde Cumhuriyet’in ilanına giden tarihsel gelişmelerin yapısal analiziyle tamamlanmaktadır.
Dersin Yöntem ve Teknikleri online- Takrir Yöntemi, Tartışma, Soru-cevap.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Dr. Öğr. Üyesi Hüseyin Hilmi ALADAĞ hilmialadag@osmaniye.edu.tr
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Ahmad, F. (2023). Modern Türkiye'nin oluşumu (Y. Alogan, Çev.). Kaynak Yayınları.
Zürcher, E. J. (2021). Modernleşen Türkiye'nin tarihi (A. Saloğlu, Çev.). İletişim Yayınları.
Lewis, B. (2015). Modern Türkiye'nin doğuşu (M. Kıratlı, Çev.). Türk Tarih Kurumu.
Atatürk, M. K. (2022). Nutuk (1919-1927) (Z. Korkmaz, Yay. Haz.). Türk Tarih Kurumu.
Ders Notları Ahmad, F. (2023). Modern Türkiye'nin oluşumu (Y. Alogan, Çev.). Kaynak Yayınları.

Akşin, S. (2023). Kısa Türkiye tarihi. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.

Atatürk, M. K. (2022). Nutuk (1919-1927) (Z. Korkmaz, Yay. Haz.). Türk Tarih Kurumu.

Lewis, B. (2015). Modern Türkiye'nin doğuşu (M. Kıratlı, Çev.). Türk Tarih Kurumu.

Zürcher, E. J. (2021). Modernleşen Türkiye'nin tarihi (A. Saloğlu, Çev.). İletişim Yayınları.

Ders Yapısı
Sosyal Bilimler %100

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
2
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 2 28
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 1 14
Ara Sınavlar 1 9 9
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 9 9
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 2 60

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 Osmanlı Devleti'nin dağılma sürecindeki fikir akımlarını ve modernleşme çabalarını, Türk İnkılabı'nın tarihsel kökenleri bağlamında analiz eder.
2 Birinci Dünya Savaşı sonrası Anadolu'daki işgal faaliyetlerini ve bu işgallere karşı gelişen milli direnişin örgütlenme sürecini açıklar.
3 Milli Mücadele dönemindeki askeri başarılar ile diplomatik kazanımlar arasındaki nedensellik ilişkisini değerlendirir.
4 Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin kuruluşunu ve işleyişini, milli egemenlik ve tam bağımsızlık ilkeleri çerçevesinde tartışır.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 İnkılâp ve İnkılâpla ilgili Kavramlar. Devlet ve Unsurları , Tekâmül, Islahat, Hükümet Darbesi, İhtilâl, İnkılâp. Ders öncesinde o haftaya ait ilgili literatürün, ders notlarının ve kaynak kitap bölümlerinin (ortalama 15-20 sayfa) okunması. Temel kavramlara (devlet, ıslahat, ihtilal, inkılap) dair sözlük ve terim taramasının yapılması. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık amacıyla sunum materyallerinin ve varsa görsel/dijital içeriklerin önceden incelenmesi. Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), 1. Bölüm: "İnkılap Tarihi ile İlgili Kavramsal Çerçeve ve Osmanlı Devleti’nin Sonu" (İlgili sayfalar: 1-15). Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan, haftalık konu özetlerini ve kavram şemalarını içeren PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Yardımcı Dokümanlar: Türk Dil Kurumu (TDK) Büyük Türkçe Sözlük ve Siyaset Bilimi Terimleri Sözlüğü (Kavram taraması için dijital erişim).
2 Osmanlı Devleti’nin jeopolitik durumu nedeniyle karşılaştığı tehditler Haftalık ders içeriğine esas teşkil eden kaynak kitap bölümlerinin, akademik makalelerin ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Osmanlı Devleti'nin 19. ve 20. yüzyıllardaki jeopolitik konumunu (Boğazlar, jeostratejik bölgeler) gösteren tarihi haritaların önceden incelenmesi. "Şark Meselesi" (Doğu Sorunu), emperyalizm ve sömürgecilik gibi dönemin anahtar kavramlarına dair terim taramasının yapılması. Ders esnasında gerçekleştirilecek olan soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık amacıyla öğretim elemanı tarafından paylaşılan dijital sunum materyallerinin ön incelemesinin yapılması. Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), 2. Bölüm: "Osmanlı Devleti’nin Jeopolitik Durumu, Paylaşım Planları ve Karşılaştığı İç/Dış Tehditler". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan, Osmanlı Devleti'nin stratejik konumunu ve büyük güçlerin (Düvel-i Muazzama) politikalarını özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: 19. yüzyıl sonu ve 20. yüzyıl başına ait Osmanlı jeopolitik ve paylaşım haritaları dijital harita atlası. Yardımcı Dokümanlar: Tarih ve Siyaset Bilimi Terimleri Sözlüğü.
3 Osmanlı Devleti’nde yenilik hareketleri. Tanzimat öncesi ıslahatlar Haftalık ders içeriğini kapsayan ana kaynak kitap bölümlerinin ve öğretim elemanı tarafından sisteme yüklenen ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) dersten önce okunması. Osmanlı modernleşmesinin ilk evreleri olan Lale Devri, Nizam-ı Cedit (III. Selim) ve II. Mahmut dönemi köklü idari/askeri yapısal değişikliklerinin kronolojik olarak incelenmesi. "Gelenekçi ıslahat", "Batılılaşma", "Nizam-ı Cedit" ve "Merkeziyetçilik" gibi dönemin karakterini belirleyen anahtar kavramların ön araştırmasının yapılması. Derste yapılacak tartışma ve soru-cevap faaliyetlerine etkin katılım sağlamak amacıyla, geleneksel yapı ile yenilikçi hareketlerin çatıştığı tarihsel kırılma noktaları (Örn: Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması - Vaka-i Hayriye) üzerine düşünülmesi. Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), 3. Bölüm: "Osmanlı Devleti’nde Yenilik Hareketleri: Tanzimat Öncesi Islahat Dönemi ve Kurumsal Dönüşümler". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan, 18. ve 19. yüzyıl başı Osmanlı modernleşme hamlelerini, ordu ve bürokrasideki değişimleri özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Dönemin askeri, idari ve sosyal değişimlerini (Örn: Kıyafet nizamnameleri, yeni kurulan orduların görselleri) somutlaştıran dijital arşiv belgeleri ve dönem gravürleri. Yardımcı Dokümanlar: Osmanlı Tarihi Terimleri Sözlüğü.
4 Tanzimat Fermanı , Islahat Fermanı, I. Meşrutiyet , II. Meşrutiyet Haftalık ders içeriğine temel oluşturan kaynak kitap bölümlerinin, anayasa tarihi metinlerinin ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Osmanlı modernleşmesinin hukuki ve siyasi dönüm noktaları olan Tanzimat Fermanı (1839), Islahat Fermanı (1856), Kanun-ı Esasi/I. Meşrutiyet (1876) ve II. Meşrutiyet (1908) gelişmelerinin kronolojik gelişim çizgisinin incelenmesi. "Anayasallaşma", "Osmanlıcılık", "Meclis-i Mebusan", "Padişahın yetkileri" ve "Mutlakiyetten meşrutiyete geçiş" gibi dönemin anahtar siyasi ve hukuki kavramlarının ön araştırmasının yapılması. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık amacıyla, fermanlar ile meşrutiyet rejimleri arasındaki farklar (padişahın tek taraflı iradesi vs. halkın meclise katılımı) üzerine düşünülmesi. Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), 4. Bölüm: "Osmanlı Devleti'nde Anayasal Dönem: Fermanlar ve Meşrutiyet Süreçleri". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan, fermanların maddelerini, Kanun-ı Esasi'nin yapısını ve İttihat ve Terakki dönemini özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Tanzimat Fermanı orijinal metin görseli, Kanun-ı Esasi'nin ilanına ait tarihi fotoğraflar ve ilk Meclis-i Mebusan'ın açılış gravürleri. Yardımcı Dokümanlar: Türk Siyasi ve Hukuk Tarihi Terimleri Sözlüğü.
5 Osmanlı Devleti’nin son döneminde fikir Akımları ( Osmanlıcılık, İslamcılık, Batıcılık,Türkçülük.) İttihat ve Terakki Partisi’nin iktidara gelmesi. 31 Mart olayı Haftalık ders içeriğine temel oluşturan kaynak kitap bölümlerinin, dönemin siyasi düşünce tarihi metinlerinin ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Osmanlı Devleti'ni çöküşten kurtarmak amacıyla ortaya çıkan dört temel fikir akımının (Osmanlıcılık, İslamcılık, Batıcılık, Türkçülük) savunduğu temel tezlerin ve bu akımların temsilcilerinin önceden incelenmesi. Meşrutiyet rejimine karşı girişilen ilk büyük organize tepki olan 31 Mart Vakası (1909) ve İttihat ve Terakki Partisi'nin devlet yönetiminde mutlak güç kazanmasına yol açan tarihsel sürecin kronolojik takibinin yapılması. "İdeoloji", "İrtica/Reaksiyon", "Cunta/Gizli Cemiyet", "Monarşi-Meşrutiyet Çatışması" ve "Askerin siyasete müdahalesi" gibi dönemin anahtar kavramlarının ön araştırmasının yapılması. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık amacıyla, fikir akımlarının çok uluslu bir imparatorluk yapısında neden ve nasıl başarısızlığa uğradığı üzerine düşünülmesi. Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), 5. Bölüm: "Osmanlı Devleti’nin Son Döneminde Fikir Akımları, 31 Mart Vakası ve İttihat ve Terakki Dönemi Siyaseti". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan, fikir akımlarının karşılaştırmalı şemalarını, 31 Mart Vakası'nın bastırılmasında Hareket Ordusu'nun rolünü ve İttihat-Terakki'nin iktidar yapısını özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Dönemin fikir insanlarına (Örn: Namık Kemal, Ziya Gökalp, Yusuf Akçura) ait portreler ve eser seçkileri, 31 Mart Vakası ve Hareket Ordusu'na ait tarihi fotoğraflar ve dönemin siyasi karikatürleri. Yardımcı Dokümanlar: Türk Siyasi Düşünce Tarihi ve Siyaset Bilimi Sözlüğü.
6 Trablusgarp Savaşı, Balkan Savaşları, Birinci Dünya Savaşı’nın nedenleri ve  Savaşın başlaması Haftalık ders içeriğine temel oluşturan kaynak kitap bölümlerinin, askeri tarih metinlerinin ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Osmanlı Devleti'nin Kuzey Afrika'daki son toprak parçasını kaybettiği Trablusgarp Savaşı (1911-1912), imparatorluğun Avrupa'daki varlığına büyük darbe vuran Balkan Savaşları (1912-1913) ve küresel dengeleri değiştiren Birinci Dünya Savaşı’nın (1914-1918) genel nedenlerinin kronolojik ve tematik olarak incelenmesi. "Sömürgecilik", "Emperyalizm", "Milliyetçilik", "Bloklaşma / İttifak Sistemleri" ve "Gizli Antlaşmalar" gibi dönemin askeri ve diplomatik yapısını belirleyen anahtar kavramların ön araştırmasının yapılması. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık amacıyla, Trablusgarp ve Balkan Savaşları'nın Osmanlı askeri yapısındaki zafiyetleri nasıl açığa çıkardığı ve bu durumun devletin Birinci Dünya Savaşı'na girme kararı üzerindeki etkileri üzerine düşünülmesi. Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), 6. Bölüm: "Yirminci Yüzyıl Başlarında Osmanlı Devleti’nin Askeri Durumu: Trablusgarp’tan Cihan Harbine". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan; Trablusgarp ve Balkan Savaşları'ndaki toprak kayıplarını, Birinci Dünya Savaşı'na yol açan genel/özel nedenleri ve Osmanlı Devleti'nin savaşa giriş sürecini (Goben ve Breslau/Yavuz ve Midilli olayı) özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Trablusgarp Cephesi'ndeki gönüllü subayların (Mustafa Kemal, Enver Bey vb.) tarihi fotoğrafları, Balkan Savaşları sonrası sınır değişimlerini gösteren askeri haritalar ve Birinci Dünya Savaşı başındaki ittifak blokları harita atlası. Yardımcı Dokümanlar: Askeri Tarih ve Diplomasi Terimleri Sözlüğü.
7 Osmanlı Devleti’nin Savaşa katılması ve Savaştığı Cepheler, Cepheler ve Sonuçları Haftalık ders içeriğine temel oluşturan kaynak kitap bölümlerinin, askeri tarih kaynaklarının ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Osmanlı Devleti'nin savaştığı cephelerin kategorik olarak (Taarruz Cepheleri: Kafkas, Kanal; Savunma Cepheleri: Çanakkale, Irak-Basra, Suriye-Filistin, Hicaz-Yemen; Yardım Cepheleri: Galiçya, Makedonya, Romanya) tasnifinin ve bu cephelerdeki stratejik hedeflerin önceden incelenmesi. "Cihad-ı Ekber", "Tehcir Kanunu (Sevk ve İskân)", "Kut'ül-Amare Zaferi", "Topyekûn Savaş" ve "Lojistik Yetersizlik" gibi cephelerdeki kırılma noktalarını ve sonuçları belirleyen anahtar kavramların ön araştırmasının yapılması. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık amacıyla, Çanakkale Cephesi'ndeki askeri başarının Birinci Dünya Savaşı'nın süresine ve Rusya'daki çarlık rejiminin çöküşüne olan küresel etkileri ile Mustafa Kemal Paşa'nın askeri kariyerindeki rolü üzerine düşünülmesi. Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), 7. Bölüm: "Birinci Dünya Savaşı'nda Osmanlı Devleti: Cepheler, Askeri Harekâtlar ve Sonuçları". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan; Osmanlı Devleti'nin savaşa giriş sürecini, Kafkas Cephesi ve Sarıkamış Harekâtı'nı, Çanakkale Savaşları'nın lojistik ve stratejik seyrini, Irak Cephesi'ndeki Kut'ül-Amare başarısını ve cephelerin kapanış süreçlerini özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Birinci Dünya Savaşı'nda Osmanlı ordusunun savaştığı tüm cepheleri ve sınır ötesi harekât bölgelerini gösteren askeri harekât haritaları atlası; döneme ait cephe fotoğrafları ve propaganda afişleri. Yardımcı Dokümanlar: Askeri Tarih, Strateji ve Harp Tarihi Terimleri Sözlüğü.
8 Savaşılan Cepheler Haftalık ders içeriğine temel oluşturan kaynak kitap bölümlerinin, askeri tarih kaynaklarının ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Osmanlı Devleti'nin savaştığı cephelerin kategorik olarak (Taarruz Cepheleri: Kafkas, Kanal; Savunma Cepheleri: Çanakkale, Irak-Basra, Suriye-Filistin, Hicaz-Yemen; Yardım Cepheleri: Galiçya, Makedonya, Romanya) tasnifinin ve bu cephelerdeki stratejik hedeflerin önceden incelenmesi. "Cihad-ı Ekber", "Tehcir Kanunu (Sevk ve İskân)", "Kut'ül-Amare Zaferi", "Topyekûn Savaş" ve "Lojistik Yetersizlik" gibi cephelerdeki kırılma noktalarını ve sonuçları belirleyen anahtar kavramların ön araştırmasının yapılması. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık amacıyla, Çanakkale Cephesi'ndeki askeri başarının Birinci Dünya Savaşı'nın süresine ve Rusya'daki çarlık rejiminin çöküşüne olan küresel etkileri ile Mustafa Kemal Paşa'nın askeri kariyerindeki rolü üzerine düşünülmesi. Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), 7. Bölüm: "Birinci Dünya Savaşı'nda Osmanlı Devleti: Cepheler, Askeri Harekâtlar ve Sonuçları". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan; Osmanlı Devleti'nin savaşa giriş sürecini, Kafkas Cephesi ve Sarıkamış Harekâtı'nı, Çanakkale Savaşları'nın lojistik ve stratejik seyrini, Irak Cephesi'ndeki Kut'ül-Amare başarısını ve cephelerin kapanış süreçlerini özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Birinci Dünya Savaşı'nda Osmanlı ordusunun savaştığı tüm cepheleri ve sınır ötesi harekât bölgelerini gösteren askeri harekât haritaları atlası; döneme ait cephe fotoğrafları ve propaganda afişleri. Yardımcı Dokümanlar: Askeri Tarih, Strateji ve Harp Tarihi Terimleri Sözlüğü.
9 Osmanlı Devleti’ni Paylaşım antlaşmaları (Boğazlar Ant, Londra Ant, Sykes Picot Ant, St. Jean de Maurienne Ant.) I. Dünya Savaşı’nın sona Ermasi, Ermeni olayları, Mondros Ateşkes Antlaşması. Haftalık ders içeriğine esas teşkil eden kaynak kitap bölümlerinin, diplomasi tarihi metinlerinin ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. İtilaf Devletleri'nin savaş devam ederken Osmanlı topraklarını kendi aralarında bölüştükleri gizli antlaşmaların (İstanbul/Boğazlar, Londra, Sykes-Picot, St. Jean de Maurienne) kapsamlarının ve harita üzerindeki nüfuz alanlarının önceden incelenmesi. 1915 Kafkas Cephesi şartlarında ortaya çıkan Ermeni olaylarının tarihsel arka planı, 1915 Sevk ve İskân (Tehcir) Kanunu’nun gerekçeleri ve hukuki boyutunun ön araştırmasının yapılması. Osmanlı Devleti'ni fiilen sona erdiren Mondros Ateşkes Antlaşması’nın (30 Ekim 1918) özellikle Anadolu'yu işgale açık hale getiren 7. ve 24. maddelerinin diplomatik tuzakları üzerine düşünülmesi. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), 8. Bölüm: "Gizli Paylaşım Antlaşmaları, Ermeni Sorunu ve Mondros Mütarekesi". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan; gizli antlaşmaların içerik karşılaştırmalarını, 1915 Olayları'nın arşiv belgelerine dayalı kronolojisini ve Mondros Ateşkes Antlaşması’nın ağır şartlarını analiz eden PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Sykes-Picot ve diğer gizli antlaşmalara ait özgün paylaşım haritaları; Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalandığı Agamemnon zırhlısına ait tarihi fotoğraflar ve antlaşmanın orijinal metin nüshaları. Yardımcı Dokümanlar: Osmanlı Diplomasisi, Uluslararası Hukuk ve Yakın Çağ Tarihi Terimleri Sözlüğü.
10 Ulusal Mücadele dönemi, İşgaller karşısında Ulusun ve Ülkenin durumu Cemiyetler ve Faaliyetleri. Haftalık ders içeriğine temel oluşturan kaynak kitap bölümlerinin, Milli Mücadele dönemi monografilerinin ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Mondros Mütarekesi sonrasında Anadolu ve Trakya'da başlayan ilk işgal dalgasına karşı İstanbul Hükümeti'nin, azınlıkların ve Türk milletinin gösterdiği farklı siyasal/toplumsal tepkilerin önceden incelenmesi. Dönemin direniş yapısını belirleyen cemiyetlerin kategorik olarak (Zararlı Cemiyetler: Azınlıkların kurduğu cemiyetler, Türk ve Müslümanların kurduğu milli varlığa düşman cemiyetler; Yararlı/Milli Cemiyetler: Müdafaa-i Hukuk cemiyetleri) tasnifinin yapılması. "Kuvay-ı Milliye", "Müdafaa-i Hukuk", "Milli Mandacılık/Himaye", "Bölgesel Kurtuluş Çaresi" ve "Etnik Ayrılıkçılık" gibi dönemin sosyo-politik kırılma noktalarını belirleyen anahtar kavramların ön araştırmasının yapılması. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), 10. Bölüm: "Milli Mücadele'nin Hazırlık Dönemi: Samsun'a Çıkış, Havza ve Amasya Genelgeleri". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan; Mustafa Kemal Paşa'nın Anadolu'daki rotasını, Havza ve Amasya Genelgelerinin orijinal maddelerini ve bu metinlerin ihtilalci niteliklerini özetleyen şemaları içeren PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Mustafa Kemal Paşa'nın 9. Ordu Müfettişliği resmi görev belgesi görseli, Amasya Genelgesi'nin ıslak imzalı orijinal nüsha fotoğrafları ve Nutuk'un ilk sayfalarının dijital tıpkıbasımları. Yardımcı Dokümanlar: Türk İnkılap Tarihi ve Siyaset Bilimi Terimleri Sözlüğü.
11 Mustafa Kemal Paşa’nın İstanbul’a gelişi ve duruma bakışı, Mustafa Kemal  Paşa’nın  Samsun’a çıkışı.  Mustafa Kemal Paşa’nın Havza’daki Faaliyetleri, Amasya Genelgesi. Haftalık ders içeriğine esas teşkil eden kaynak kitap bölümlerinin, Nutuk'un başlangıç metinlerinin ve ilgili akademik makalelerin (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Mustafa Kemal Paşa'nın Mondros sonrasında İstanbul'a gelişi (13 Kasım 1918), buradaki siyasi temasları, kurtuluş çaresi olarak Anadolu'ya geçme düşüncesinin olgunlaşma safhaları ve 9. Ordu Müfettişi olarak Samsun'a çıkış (19 Mayıs 1919) sürecinin kronolojik takibinin yapılması. Ulusal direnişin ilk sivil/askeri teşkilatlanma adımları olan Havza Genelgesi'nin protesto dalgası yaratmadaki rolü ile Amasya Genelgesi'nin (22 Haziran 1919) getirdiği ihtilalci çerçevenin önceden incelenmesi. "Milli Egemenlik", "İhtilal Bildirisi", "Müfettişlik Yetkileri", "Milli Siyaset" ve "Miting/Protesto Kültürü" gibi ulusal direnişin meşruiyet zeminini kuran anahtar kavramların ön araştırmasının yapılması. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), İlgili Bölüm: "Milli Mücadele'nin Liderlik Kurulma Safhası: İstanbul'dan Amasya'ya Mustafa Kemal Paşa". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan; Mustafa Kemal Paşa'nın İstanbul'daki "Geldikleri gibi giderler" sözünün tarihsel bağlamını, Samsun ve Havza'daki askeri/mülki raporlarını, Havza ve Amasya Genelgelerinin orijinal maddelerini özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Mustafa Kemal Paşa'nın 9. Ordu Müfettişliği resmi atama belgesi, Amasya Genelgesi'nin ıslak imzalı orijinal nüshalarının arşiv fotoğrafları, Havza ve Amasya kararlarını gösteren kavramsal infografikler. Yardımcı Dokümanlar: Türk İnkılap Tarihi, Siyasi Tarih ve Siyaset Bilimi Terimleri Sözlüğü.
12 Erzurum Kongresi ve önemi, Balıkesir ve Alaşehir Kongreleri. Sivas Kongresi ve önemi, Ulusal Mücadele döneminde diğar kongreler. Haftalık ders içeriğine temel oluşturan kaynak kitap bölümlerinin, kongre tutanaklarının ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Toplanış amacı bakımından bölgesel, aldığı kararlar açısından ulusal bir nitelik taşıyan Erzurum Kongresi (23 Temmuz - 7 Ağustos 1919) ile Batı Anadolu direnişini örgütleyen Balıkesir ve Alaşehir Kongrelerinin yapısal özelliklerinin önceden incelenmesi. Her bakımdan ulusal bir nitelik arz eden Sivas Kongresi (4-11 Eylül 1919) ve bu süreçte toplanan diğer yerel kongrelerin (Nazilli, Edirne, Pozantı vb.) organizasyon yapılarının karşılaştırmalı olarak takibinin yapılması. "Milli Sınırlar (Misak-ı Milli'nin temelleri)", "Manda ve Himayenin Reddi", "Temsil Heyeti (Heyet-i Temsiliye)", "Siyasal Bütünleşme" ve "Milli İrade" gibi dönemin kurucu siyasi kavramlarının ön araştırmasının yapılması. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), İlgili Bölüm: "Milli Mücadele'de Kongreler Dönemi: Bölgesellikten Ulusallığa Siyasal Örgütlenme". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan; Erzurum ve Sivas Kongrelerinin kararlarını karşılaştıran, Temsil Heyeti'nin yetki alanındaki genişlemeyi ve Batı Cephesi'ndeki yerel kongrelerin lojistik etkilerini özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Erzurum ve Sivas Kongre binalarının ve delegelerin tarihi fotoğrafları, kongrelerde alınan kararların yayımlandığı İrade-i Milliye gazetesinin ilk nüshaları ve kongrelerin toplandığı merkezleri gösteren coğrafi haritalar. Yardımcı Dokümanlar: Türk İnkılap Tarihi, Kurumlar Tarihi ve Belge Söylem Analizi Terimleri Sözlüğü.
13 Son Osmanlı Mebuslar Meclisi’nin toplanması, Misak-ı Milli Haftalık ders içeriğine temel oluşturan kaynak kitap bölümlerinin, parlamento tarihi metinlerinin ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Temsil Heyeti ile İstanbul Hükümeti arasındaki ilişkileri yumuşatan Amasya Görüşmeleri (20-22 Ekim 1919) ve bu süreç doğrultusunda Son Osmanlı Mebusan Meclisi’nin İstanbul'da toplanma safhalarının kronolojik olarak incelenmesi. 28 Ocak 1919'da meclis tarafından gizli oturumda kabul edilen ve Türk milletinin asgari barış şartlarını içeren Misak-ı Milli (Milli Ant) kararlarının maddeler halinde analizi ve coğrafi sınırlarının önceden incelenmesi. "Parlamenter Diplomasi", "Milli Sınırlar", "Plebisit (Referandum/Halk Oylaması)", "Kapitülasyonların Reddi" ve "Mütekabiliyet (Karşılıklılık ilkesi)" gibi dönemin siyasi ve hukuki niteliğini belirleyen anahtar kavramların ön araştırmasının yapılması. Derste yürütülecek soru-cevap ve tartışma etkinliklerine hazırlık Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), İlgili Bölüm: "Son Osmanlı Mebusan Meclisi, Misak-ı Milli'nin İlanı ve İstanbul'un İşgali". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan; Amasya Protokollerini, Misak-ı Milli kararlarının tam metnini ve bu kararların günümüz Türkiye sınırları ile karşılaştırmalı analizlerini özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Misak-ı Milli sınırlarını (özellikle Elviye-i Selâse ve Batı Trakya gibi referandum öngörülen bölgeleri) gösteren tarihi ve siyasi haritalar; Son Osmanlı Mebusan Meclisi binasının ve meclis oturumlarının tarihi fotoğrafları. Yardımcı Dokümanlar: Siyasi Tarih, Parlamento Tarihi ve Uluslararası Hukuk Terimleri Sözlüğü.
14 T.B.M.M’ye karşı ayaklanmalar. Türkiye’yi paylaşma tasarıları. Haftalık ders içeriğine temel oluşturan kaynak kitap bölümlerinin, Milli Mücadele dönemi iç isyanlar monografilerinin ve ders notlarının (ortalama 15-20 sayfa) ders öncesinde okunması. Ankara'da açılan Büyük Millet Meclisi'nin otoritesini sarsmak amacıyla çıkan ayaklanmaların kategorik olarak (Doğrudan İstanbul Hükümeti'nce çıkarılanlar, İstanbul Hükümeti ve İtilaf Devletleri ortaklığıyla çıkarılanlar, azınlıkların çıkardığı isyanlar ve önceden Kuvay-ı Milliye yanlısı olup sonradan ayaklananlar) tasnifinin önceden incelenmesi. Meclisin iç isyanları bastırmak ve kendi otoritesini hukuki/askeri zeminde korumak amacıyla aldığı tedbirlerin (Hıyanet-i Vataniye Kanunu, İstiklal Mahkemeleri'nin kuruluşu, Ankara Fetvası) ön araştırmasının yapılması. Ders Kitabı / Ana Kaynak Bölümü: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi I (YÖK Ortak Müfredat Kitabı), İlgili Bölüm: "Büyük Millet Meclisi'ne Karşı Tepkiler: İç İsyanlar, Hukuki Tedbirler ve Türkiye'yi Paylaşma Projeleri". Ders Notları ve Sunumlar: Öğretim elemanı tarafından hazırlanan; isyan bölgelerini ve bastırılma süreçlerini gösteren kronolojik tabloları, Hıyanet-i Vataniye Kanunu'nun orijinal maddelerini ve San Remo Konferansı taksimat planlarını özetleyen PowerPoint sunumu ve PDF ders notları (Uzak Eğitim Sistemi / OBS üzerinden erişilebilir). Görsel ve Dijital Materyaller: Anadolu'daki iç isyanların coğrafi dağılımını gösteren tematik isyanlar haritası; İstiklal Mahkemeleri tutanaklarının ve Ankara Müftüsü Rıfat Börekçi öncülüğünde hazırlanan milli fetvanın özgün arşiv belgeleri/fotoğrafları; İtilaf Devletleri'nin Sevr projesine esas teşkil eden Anadolu paylaşım haritaları. Yardımcı Dokümanlar: Türk Hukuk Tarihi, Siyasi Tarih ve Askeri Ceza Hukuku Terimleri Sözlüğü.

 
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12 P13
Tüm 1 1 1 1 2 1 1 1 1 2 1 2 2
Ö1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
Ö2 1 1 1 1 2 1 1 1 1 1 1 1 1
Ö3 1 1 1 1 3 1 1 1 1 1 1 1 1
Ö4 1 1 1 1 2 1 1 1 1 3 1 3 3

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek

  
  https://obs.osmaniye.edu.tr/oibs/bologna/progCourseDetails.aspx?curCourse=288625&lang=tr