Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
8İNŞ440Trafik Mühendisliği3+0+03513.06.2026

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Lisans
Bölümü / Programı İnşaat Mühendisliği
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Seçmeli
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, öğrencilere trafik akımının temel prensiplerini, trafik ölçüm ve analiz yöntemlerini, kavşak tasarımı, sinyalizasyon, kapasite ve seviye-hizmet analizlerini öğretmektir. Ayrıca öğrencilerin trafik problemlerini mühendislik bakış açısıyla çözebilme, mevcut sistemleri değerlendirme ve iyileştirme önerileri geliştirme becerilerini kazanmaları hedeflenmektedir.
Dersin İçeriği Trafik mühendisliğinin temel kavramları; trafik akım teorisi ve karakteristikleri; trafik ölçüm yöntemleri; hız, hacim ve yoğunluk ilişkileri; kavşak türleri ve geometrik tasarım ilkeleri; sinyalize kavşak tasarımı ve zamanlama; kapasite ve seviye-hizmet analizi; trafik güvenliği ve denetimi; trafik yönetimi ve kontrol stratejileri; mikro düzey trafik simülasyonuna giriş.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Ders, teorik anlatımlar, örnek problem çözümü, vaka analizi, saha gözlemleri ve simülasyon tabanlı uygulamalar ile yürütülür. Öğrenciler grup çalışmaları ve bireysel ödevlerle trafik analizi ve kavşak tasarımı konularında uygulama yaparlar.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Dr. Öğr. Üyesi Haluk Laman haluklaman@osmaniye.edu.tr
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Wolshon, B., & Pande, A. (2016). Traffic engineering handbook. John Wiley & Sons.
Roess, R. P., Prassas, E. S., & McShane, W. R. (2020). Trafik Mühendisliği (5. Baskı). Pearson.
Garber, N. J., & Hoel, L. A. (2024). Trafik ve Karayolu Mühendisliği (6. Baskı). Cengage Learning.
Ders Notları Ders kapsamında ders slaytları, makaleler, teknik raporlar ve ilgili kitap bölümleri ders notu olarak kullanılacaktır. Öğrencilere temel referans kitap olarak Wolshon, B., & Pande, A. (2016). Traffic engineering handbook. John Wiley & Sons. önerilecektir.
Dökümanlar https://drive.google.com/file/d/18HUFXba-YgwA8h-Jr7-7T7KQIunRM_iE/view?usp=sharing

Ders Yapısı
Matematik ve Temel Bilimler %30
Mühendislik Bilimleri %40
Mühendislik Tasarımı %30

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Ödev 1 % 10
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 50
Toplam :
3
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 3 42
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 7 98
Ödevler 1 4 4
Ara Sınavlar 1 3 3
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 3 3
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 5 150

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 Trafik akım teorisinin temel prensiplerini açıklar ve hız, hacim, yoğunluk ilişkilerini analiz eder.
2 Trafik ölçüm yöntemlerini uygular ve toplanan veriler üzerinden performans göstergelerini hesaplar.
3 Kavşakların geometrik tasarımı ve sinyal zamanlamasını mühendislik ilkelerine göre yapar.
4 Karayolu ve kavşak kapasite analizlerini gerçekleştirir ve seviye-hizmet koşullarını değerlendirir.
5 Trafik güvenliği, yönetimi ve kontrolü konularında çözüm odaklı mühendislik yaklaşımları geliştirir.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Trafik mühendisliğine giriş, temel kavramlar ve tarihsel gelişim (Yüz yüze anlatım, Beyin fırtınası (Günlük hayatta karşılaşılan trafik sorunları), Soru-Cevap.) Roess vd. (2020) kaynağının giriş bölümünü okuyarak dünyada ve Türkiye'de trafik mühendisliğinin tarihsel gelişimi hakkında bilgi edinin.
2 Trafik akım teorisine giriş ve temel değişkenler: hız, hacim, yoğunluk (Yüz yüze anlatım, Doğrudan öğretim, Matematiksel formülasyon adımları.) Garber & Hoel (2024) kitabından trafik akımının temel bileşenleri olan akım (hacim), hız ve yoğunluk tanımlarını ve birimlerini inceleyin.
3 Trafik akım ilişkileri: temel diagramlar ve uygulama örnekleri (Yüz yüze anlatım, Grafiksel materyal analizi (Temel trafik diyagramlarının çizimi), Örnek problem çözümü.) Greenshields lineer akım modelini ve hız-yoğunluk, akım-yoğunluk, hız-akım arasındaki temel makroskopik ilişkileri araştırın.
4 Trafik ölçüm yöntemleri ve veri toplama teknikleri (Vaka analizi (Gerçek bir kavşaktan alınan sayım verilerinin incelenmesi), Teknik ekipman tanıtımı.) Trafik sayımlarında kullanılan manuel yöntemler, pnömatik tüpler, döngü (loop) detektörler ve kameralı takip sistemleri hakkında ön okuma yapın.
5 Trafik performans göstergeleri ve analiz yöntemleri (Yüz yüze anlatım, Sayısal veri analizi ve performans değerlendirme seansı.) Trafik mühendisliğinde kullanılan kuyruklanma, gecikme süresi ve seyahat süresi gibi performans kriterlerini literatürden araştırın.
6 Kavşak türleri, sınıflandırmaları ve geometrik tasarım ilkeleri (Görsel materyal analizi (Kavşak projelerinin incelenmesi), Sınıf içi küçük grup tartışması.) Garber & Hoel (2024) kaynağından hemzemin, köprülü (farklı seviyeli) kavşaklar ile dönel kavşakların (roundabout) geometrik tasarım standartlarını inceleyin.
7 Sinyalize kavşak tasarımı ve sinyal zamanlamasının temelleri (Yüz yüze anlatım, Adım adım tahtada sinyal zamanlaması tasarımı, Uygulamalı problem çözme.) Sinyalize kavşaklardaki faz kavramını, yeşil süre, sarı süre, tümü kırmızı süre hesaplama ilkelerini ve Webster yöntemini okuyun.
8 Kapasite ve seviye-hizmet kavramları (Yüz yüze anlatım, Karşılaştırmalı analiz, Soru-Cevap.) Roess vd. (2020) kitabından Hizmet Seviyesi (Level of Service - LOS) kavramını ve A'dan F'ye kadar olan hizmet kademelerinin anlamlarını araştırın.
9 Karayolu ve kavşak kapasite analizi (HCM yaklaşımı) (Doğrudan öğretim, Standart el kitapları ve HCM tabloları üzerinden uygulama seansı.) Karayolu Kapasite El Kitabı (HCM - Highway Capacity Manual) metodolojisini, doymuş akış oranı ve kapasite analizi adımlarını inceleyin.
10 Trafik güvenliği, kaza analizi ve risk faktörleri (Vaka analizi (Kaza yoğunluk haritalarının incelenmesi), İstatiksel risk analizi tartışması.) Trafik kazalarının nedenlerini (insan, araç, yol faktörleri) ve kaza kara noktası (blackspot) tespit yöntemlerini araştırın.
11 Trafik yönetimi ve kontrol stratejileri (Sınıf içi münazara (Kentsel trafik yönetimi senaryoları), Eleştirel düşünme uygulaması.) Tek yön uygulamaları, park etme yasakları, şerit yönetimi ve hız sınırlandırması gibi yerel trafik kontrol stratejilerini okuyun.
12 Akıllı ulaşım sistemleri (İleri düzey teknoloji sunumu, Multimedya destekli anlatım, Soru-Cevap.) Akıllı Ulaşım Sistemleri (AUS) kapsamında değişken mesaj işaretleri (VMS), akıllı kavşaklar ve yol kenarı ünitelerini araştırın.
13 Mikro düzey trafik simülasyonuna giriş (Bilgisayar destekli gösterim (Simülasyon yazılımı demosu), Proje tabanlı öğrenme adımları.) Mikro düzey trafik simülasyonunun temel mantığını (araç takip ve şerit değiştirme modelleri) literatürden inceleyin.
14 Toplu Taşıma Sistemleri ve Önceliklendirme Stratejileri (Öğrenci grup sunumları, Dönem sonu genel değerlendirme ve geri bildirim seansı.) Toplu taşıma araçlarına trafikte öncelik sağlayan ayrılmış şeritler ve sinyalize önceliklendirme stratejilerini araştırın.

 
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12
Tüm 4 4 4 5 5 4 4 5 4 4 4 4
Ö1 4 4 5 5 5 5 4 4 4 4 4 4
Ö2 4 4 5 4 5 4 3 5 4 4 4 4
Ö3 4 4 5 5 5 5 4 4 4 4 4 4
Ö4 4 4 4 5 5 5 4 5 4 4 4 4
Ö5 4 3 4 5 4 4 4 5 4 4 4 4

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek