Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
6MMB310Sistem Dinamiği ve Kontrol3+0+03501.12.2025

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Lisans
Bölümü / Programı Makine Mühendisliği
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, öğrencilerin mühendislik sistemlerini matematiksel modellerle tanımlama ve analiz etme yeteneklerini geliştirmeleri beklenir. Öğrencilerin dinamik sistemlerin davranışlarını anlamaları ve temel kontrol stratejilerini uygulayabilmeleri muhtemel olarak hedeflenmektedir. Ders, modelleme, simülasyon ve geri besleme kontrolü gibi konulara giriş sağlayarak, öğrencilerin sistem tasarımı ve analizine yönelik temel beceriler kazanmalarına katkıda bulunabilir.
Dersin İçeriği Bu ders, öğrencilerin fiziksel sistemleri matematiksel olarak modelleme ve dinamik denklemlerini çıkarma becerilerini geliştirmeyi amaçlamaktadır. Ders kapsamında transfer fonksiyonları, blok diyagramları, otomatik kontrolün temel kavramları ve kontrol işlemleri ele alınmaktadır. Ayrıca zaman cevabı analizi, kararlılık kriterleri (Routh-Hurwitz), köklerin yer eğrileri ve frekans cevabı yöntemleri ile Bode diyagramlarının kullanımı da dersin temel konuları arasında yer almaktadır.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Ders, temel konuların aktarımı için anlatım yöntemi kullanılacak, öğrencilerin kavrama ve uygulama becerilerini geliştirmek amacıyla problem çözme etkinlikleri yapılacak ve bazı konuların sunum yoluyla pekiştirilmesi sağlanacaktır.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Öğr. Gör. Dr. MULLA AHMET PEKOK
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Baysal, Ahmet. Sistem Dinamiği ve Kontrol, Nobel Akademik Yayıncılık, 2012
Eker, Ahmet & Yılmaz, Mehmet. Otomatik Kontrol Sistemleri, Seçkin Yayıncılık, 2010
Ders Notları Baysal, Ahmet. Sistem Dinamiği ve Kontrol, Nobel Akademik Yayıncılık, 2012
Eker, Ahmet & Yılmaz, Mehmet. Otomatik Kontrol Sistemleri, Seçkin Yayıncılık, 2010
Dökümanlar Sunum dosyası
Ödevler Konu bazlı ödevler

Ders Yapısı
Matematik ve Temel Bilimler %30
Mühendislik Bilimleri %50
Mühendislik Tasarımı %20

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
2
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 3 42
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 7,5 105
Ara Sınavlar 1 2 2
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 2 2
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 5 151

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 Fiziksel Sistem Modellemesi: Öğrenci, mekanik, elektriksel veya termal mühendislik sistemlerini tanımlayabilir, bu sistemlere ait dinamik denklemleri (diferansiyel denklemler) oluşturabilir ve sistemin transfer fonksiyonunu türetebilir.
2 Sistem Davranışı Analizi: Öğrenci, lineer sistemlerin zaman alanındaki davranışını (geçici ve sürekli durum cevabını) analiz edebilir ve blok diyagramları ile temsil edilen geri beslemeli kontrol sistemlerinin temel bileşenlerini ve işleyişini açıklayabilir.
3 Kararlılık ve Performans Değerlendirmesi: Öğrenci, dinamik sistemlerin kararlılığını Routh-Hurwitz kararlılık kriteri ile belirleyebilir ve sistem performansını zaman cevabı analizi (yükselme zamanı, oturma zamanı, maksimum aşım gibi) metriklerini kullanarak değerlendirebilir.
4 Kontrol Tasarımı Temelleri: Öğrenci, sistemin kutuplarının konumunun dinamik cevaba etkisini anlayabilir ve temel geri besleme kontrol stratejileri (örneğin, Oransal - P, Oransal-İntegral - PI) için köklerin yer eğrisi (Root Locus) yöntemini kullanarak basit kontrolcü tasarımları yapabilir.
5 Frekans Alanı Analizi: Öğrenci, sistemlerin frekans cevabını analiz edebilir, Bode diyagramlarını doğru bir şekilde çizebilir veya yorumlayabilir ve bu diyagramları kullanarak sistemin kazanç ve faz marjlarını belirleyerek kararlılık ve performans hakkında çıkarımlar yapabilir.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Fiziksel sistemlerin modellenmesine giriş; temel kavramlar Matematiksel temel kavramların gözden geçirilmesi Ders notları, örnek çizimler
2 Dinamik denklemlerin çıkarılması; diferansiyel denklemler Önceki hafta konularının tekrar edilmesi Ders notları, problem setleri
3 Transfer fonksiyonları ve blok diyagramları Diferansiyel denklemler bilgisi Ders notları, örnek problemler
4 Geri beslemeli kontrol sistemlerinin temel kavramları Transfer fonksiyonlarının gözden geçirilmesi Ders notları, örnek diyagramlar
5 Zaman cevabı analizi; geçici ve sürekli durum cevabı Önceki konuların tekrar edilmesi Ders notları, problem setleri
6 Kararlılık kriterleri; Routh-Hurwitz yöntemi Zaman cevabı analizinin gözden geçirilmesi Ders notları, örnek problemler
7 Köklerin yer eğrisi (Root Locus) yöntemleri Kararlılık analizinin tekrar edilmesi Ders notları, çizim örnekleri
8 Ara Sınav Haftası Önceki haftaların gözden geçirilmesi
9 Frekans cevabı yöntemleri; Bode diyagramları Root Locus bilgisi Ders notları, örnek diyagramlar
10 Bode diyagramları soru çözümü Ders notları
11 Temel kontrol stratejileri: P ve PI kontrol Performans kriterlerinin gözden geçirilmesi Ders notları, örnek uygulamalar
12 Basit kontrolcü tasarımları; Root Locus uygulamaları Temel kontrol stratejilerinin tekrarı Ders notları, uygulama problemleri
13 Kontrol performans kriterleri; kazanç ve faz marjları Frekans cevabı konusunun tekrarı Ders notları, problem setleri
14 Sistem simülasyonu ve örnek uygulamalar Kontrol tasarımı bilgisi Ders notları, simülasyon örnekleri
15 Genel tekrar ve final sınavına hazırlık Tüm konuların gözden geçirilmesi Ders notları, özet materyaller

 
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12 P13 P14
Tüm 4 2 5 3 3 2 5 4 2 3 2 4 3 3
Ö1 5 3 5 4 4 2 5 3 2 3 2 5 4 3
Ö2 4 3 5 4 3 2 5 3 2 3 2 4 3 3
Ö3 4 2 5 3 3 2 5 4 2 3 2 4 3 3
Ö4 4 2 5 3 4 2 5 4 3 3 2 4 3 3
Ö5 4 2 5 3 3 2 5 4 2 3 2 4 3 3

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek

  
  https://obs.osmaniye.edu.tr/oibs/bologna/progCourseDetails.aspx?curCourse=290151&lang=tr