Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
3SAY259HASTA HAKLARI3+0+03523.06.2026

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Lisans
Bölümü / Programı Sağlık Yönetimi
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Seçmeli
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, Sağlık Yönetimi öğrencilerinin hasta haklarını insan hakları, sağlık hakkı, tıp etiği ve sağlık mevzuatı bağlamında değerlendirebilmelerini; sağlık kurumlarında hasta haklarının korunmasına yönelik bireysel, kurumsal ve yönetsel sorumlulukları ayırt edebilmelerini; hasta başvuruları, şikâyet süreçleri, bilgilendirilmiş rıza, mahremiyet, adalet, hasta güvenliği ve sağlık çalışanı sorumlulukları gibi konularda etik ve hukuki temelli karar verme becerisi geliştirmelerini sağlamaktır.
Dersin İçeriği Ders; hak ve insan hakları kavramı, hasta haklarının tarihsel gelişimi, uluslararası hasta hakları belgeleri, Türkiye’de hasta haklarına ilişkin mevzuat, Hasta Hakları Yönetmeliği, hekimlik meslek etiği kuralları, hasta-sağlık çalışanı ilişkileri, hasta hakları kurulları ve birimleri, başvuru ve şikâyet süreçleri, çalışan güvenliği, hekim seçme hakkı ve Türkiye’de hasta hakları uygulamalarının sağlık hizmetlerine katkılarını kapsar. Hasta Hakları Yönetmeliği’nin amacı, hasta haklarını sağlık hizmeti verilen kurum ve kuruluşlarda insan onuruna yakışır biçimde somutlaştırmak ve hak ihlallerine karşı hukuki korunma yollarını düzenlemektir; bu nedenle ders içeriği sağlık hizmeti yönetimi, etik ve hukuk kesişiminde yapılandırılmıştır.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Anlatım, Örnek Olay İncelemesi, Tartışma
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Doç. Dr. Hilal KUŞCU KARATEPE hkuscukaratepe@osmaniye.edu.tr
Dersi Verenler Doç. Dr. Hilal KUŞCU KARATEPE hkuscukaratepe@osmaniye.edu.tr
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Council of Europe. (1997). Convention for the protection of human rights and dignity of the human being with regard to the application of biology and medicine: Convention on human rights and biomedicine.
Hasta Hakları Yönetmeliği. (1998, 1 Ağustos). Resmî Gazete (Sayı: 23420).
Türk Tabipleri Birliği. (1999). Hekimlik meslek etiği kuralları.
World Medical Association. (2015). WMA Declaration of Lisbon on the rights of the patient.
World Medical Association. (2024). WMA Declaration of Helsinki: Ethical principles for medical research involving human participants.
Ders Notları Aydemir, İ. (2022). Bütün yönleriyle hasta hakları (1. baskı). Nobel Akademik Yayıncılık.
Dökümanlar https://acikders.ankara.edu.tr/course/view.php?id=5248
Sınavlar Ara sınav/Dönem sonu sınavı

Ders Yapısı
Sosyal Bilimler %15
Sağlık Bilimleri %40
Alan Bilgisi %45

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
2
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 3 42
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 7 98
Ara Sınavlar 1 8 8
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 12 12
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 5 160

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Bilgi 
1 Hasta haklarını insan hakları ve sağlık hakkı bağlamında sınıflandırır.
2 Hasta haklarının ulusal ve uluslararası tarihsel gelişimini analiz eder.
Beceri 
3 Türkiye’de hasta haklarına ilişkin mevzuatı sağlık kurumları açısından değerlendirir.
4 Hasta ve sağlık çalışanı sorumluluklarını etik ve hukuki yönleriyle ayırt eder.
5 Hasta hakkı ihlali senaryoları için başvuru ve çözüm süreci tasarlar.
Yetkinlik 
6 Sağlık kurumlarında hasta hakları uygulamalarını kalite güvencesi açısından değerlendirir.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Hak, insan hakları ve hasta haklarına giriş İlgili konuya çalışılacak 1
2 İnsan haklarının sınıflandırılması: Han, Jellinek ve kuşak sınıflamaları İlgili konuya çalışılacak 1
3 İnsan haklarının nitelikleri ve sağlık hakkıyla ilişkisi İlgili konuya çalışılacak 1
4 Hasta hakları kavramı ve dünyadaki tarihsel gelişimi İlgili konuya çalışılacak 1
5 Uluslararası hasta hakları düzenlemeleri I: Nürnberg, Amerikan Hastaneler Birliği, Lizbon ve Amsterdam belgeleri İlgili konuya çalışılacak 1
6 Uluslararası hasta hakları düzenlemeleri II: Bali, Avrupa Statüsü, Avrupa Konseyi Biyotıp Sözleşmesi ve Santiago bildirgesi İlgili konuya çalışılacak 1
7 Bazı ülkelerde hasta hakları uygulamaları İlgili konuya çalışılacak 1
8 Türkiye’de hasta haklarının tarihsel gelişimi ve tıp mesleğinin temel etik ilkeleri İlgili konuya çalışılacak 1
9 Türkiye’de hasta haklarıyla ilgili düzenlemeler ve hekimlik meslek etiği kuralları İlgili konuya çalışılacak 1
10 Hasta Hakları Yönetmeliği: temel ilkeler, hizmetten yararlanma, bilgi alma, rıza ve mahremiyet İlgili konuya çalışılacak 1
11 Sorumluluk ve hukuki korunma yolları: sağlık kurumları, kamu personeli ve özel personel sorumluluğu İlgili konuya çalışılacak 1
12 Hasta Hakları Uygulamaları Genelgesi: il koordinatörlüğü, hasta hakları kurulu ve hasta iletişim birimi İlgili konuya çalışılacak 1
13 Başvuru yolları ve süreçleri: şikâyet, sorun çözme, görüş ve teşekkür başvuruları İlgili konuya çalışılacak 1
14 Hekim seçme yönergesi, çalışan güvenliği genelgesi, Türkiye hasta hakları istatistikleri ve düzenlemelerin katkıları İlgili konuya çalışılacak 1

 
Ders İçin Önerilen Diğer Dersler
SAY106 HUKUKUN GENEL KAVRAMLARI
SAY205 SAĞLIK KURUMLARI YÖNETİMİ I
SAY213 SAĞLIK KURUMLARINDA ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ
SAY251 İLETİŞİM BECERİLERİ
SAY204 TIBBİ DOKÜMANTASYON
SAY206 SAĞLIK KURUMLARI YÖNETİMİ II
SAY260 TÜRK SAĞLIK SİSTEMLERİ
SAY356 HASTA GÜVENLİĞİ
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12
Tüm 3 2 2 3 2 2 2 2 3 2 3 1
Bi1 4 1 1 1 1 1 1 4 1 1 1 1
Bi2 4 1 1 4 1 1 3 4 1 1 4 2
Be3 4 3 1 4 1 1 3 1 5 1 1 1
Be4 1 1 1 1 1 5 1 1 5 4 1 1
Be5 1 1 3 1 3 5 1 1 1 1 4 2
Ye6 1 3 3 4 3 1 1 1 5 4 4 1

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek

  
  https://obs.osmaniye.edu.tr/oibs/bologna/progCourseDetails.aspx?curCourse=290855&lang=tr