Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
1CEV107Katı Atıklar3+0+03418.06.2026

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Ön Lisans
Bölümü / Programı Çevre Koruma ve Kontrol
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, çevre koruma teknolojileri alanı kapsamında öğrencilerin katı atık kavramını ve katı atık türlerini tanımlayabilmelerini, katı atık yönetimi ve bertaraf yöntemlerini teknik açıdan analiz edebilmelerini, katı atıkların çevresel etkilerini değerlendirebilmelerini ve çözümlü örnekler aracılığıyla temel atık yönetimi uygulamalarını mesleki bağlamda uygulayabilecek yeterliliği kazanmalarını sağlamaktır.
Dersin İçeriği Katı atıkların tanımı, kapsamı ve özellikleri; katı atık türleri ve sınıflandırılması; katı atıkların toplanması, taşınması ve depolanması süreçleri; fiziksel ve kimyasal arıtma yöntemleri; ileri katı atık arıtma sistemleri; katı atıkların değerlendirilmesi ve geri kazanım yöntemleri; kompostlaştırma prosesi, aşamaları ve özellikleri; geri dönüşüm ve geri kazanım prosesleri; yakma (termal bertaraf) tesisleri, çalışma prensipleri ve çeşitleri; Türkiye’de katı atık yönetiminin mevcut durumu; belediyelerin katı atık yönetimindeki rolü ve katı atık sorunları.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Anlatım ve örnek olaylar incelenir. Güncel uygulamalar video ve dijital kaynaklarla desteklenir.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Dr. Öğr. Üyesi Sedat GÖKFİDAN sedatgokfidan@osmaniye.edu.tr
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar General Chemistry: Principles, Patterns, and Applications (Saylor) Kapsamlı; asit–baz, denge, kinetik, termodinamik, elektrokimya. ? https://open.umn.edu/opentextbooks/textbooks/69
İTÜ – Katı Atık Yönetimi (CEV329) Döngüsel ekonomi yaklaşımı; geri kazanım, biyolojik işlemler, yakma ve düzenli depolama. ? https://obs.itu.edu.tr/public/DersBilgi?bransKodu=CEV&dersNo=329
Ders Notları Tekin, Ö. F. (2020). Evsel katı atık yönetimi ve geri dönüşümü. Nobel Akademik Yayıncılık.


Kestioğlu, K. (2021). Katı atıklar ve yönetimi (2. bs.). Nobel Akademik Yayıncılık.


Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2022). Türkiye katı atık yönetimi strateji belgesi. T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yayınları.

Ders Yapısı
Matematik ve Temel Bilimler %10
Mühendislik Bilimleri %25
Mühendislik Tasarımı %15
Fen Bilimleri %10
Alan Bilgisi %40

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 20
Kısa Sınav 2 % 8
Ödev 1 % 12
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
5
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 3 42
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 4 56
Ödevler 1 4 4
Ara Sınavlar 1 10 10
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 10 10
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 4 122

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 Öğrenci, katı atık kavramını tanımlar.
2 Öğrenci, katı atıklar için düzenli depolama sahalarının kriterlerini, türlerini ve tasarımına yönelik temel hesaplamaları açıklar.
3 Öğrenci, katı atıklar için kompostlaştırma prosesinin içeriğini, aşamalarını ve çalışma prensibini açıklar.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 Katı ve sıvı atıkların tanımı, içeriği ve bileşenleri Bu ders öncesinde öğrencinin katı ve sıvı atık kavramlarına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, katı ve sıvı atıkların temel tanımlarını kısaca gözden geçirmesi, atıkların fiziksel, kimyasal ve biyolojik bileşenleri hakkında ön bilgi kazanması ve atık içeriğinin atık yönetimi, çevresel etkiler ve bertaraf yöntemleriyle olan ilişkisine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir. Katı Atık Yönetimi – Metin Turoğlu / Ahmet Kıray (Katı ve sıvı atık tanımları, sınıflandırma ve bileşenler için temel akademik kaynak) Çevre Mühendisliği – Atık Yönetimi – N. Balkaya, G. Tabanlı (ders notları ve kitap bölümleri) (Atık içeriği ve çevresel etkilerin kavramsal açıklaması) Çevre ve Şehircilik Bakanlığı – Atık Yönetimi Yönetmelikleri (Tanım ve sınıflandırmalar için mevzuat temelli destek)
2 Atıksuların arıtılmasında kullanılan sistemler Bu ders öncesinde öğrencinin atıksu kavramına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, atıksuların arıtılma gerekliliğini kısaca gözden geçirmesi, fiziksel, kimyasal ve biyolojik arıtma sistemlerinin temel amaçlarını ve çalışma prensiplerini tanıması, ayrıca atıksu arıtma sistemlerinin çevre sağlığı ve sürdürülebilirlik açısından önemine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
3 Fiziksel arıtma metodları Bu ders öncesinde öğrencinin fiziksel arıtma kavramına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, atıksu arıtımında kullanılan ızgaralama, eleme, çöktürme, flotasyon ve filtrasyon gibi temel fiziksel arıtma yöntemlerini kısaca gözden geçirmesi, bu yöntemlerin hangi tür kirleticilerin gideriminde etkili olduğunu fark etmesi ve fiziksel arıtmanın diğer arıtma aşamalarıyla olan ilişkisine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
4 Kimyasal arıtma metotları (nötralizasyon, oksidasyon, çöktürme vb.) ve temel çalışma prensipleri Bu ders öncesinde öğrencinin kimyasal arıtma kavramına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, nötralizasyon, oksidasyon-indirgeme ve kimyasal çöktürme gibi başlıca kimyasal arıtma metotlarını kısaca gözden geçirmesi, bu yöntemlerin hangi tür kirleticilerin gideriminde kullanıldığını fark etmesi ve kimyasal arıtma süreçlerinin atıksu arıtma sistemlerindeki yeri ve çalışma prensiplerine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
5 Katı atık yönetiminde kimyasal arıtma uygulamaları ve çevresel etkileri Bu ders öncesinde öğrencinin katı atık yönetiminde kullanılan kimyasal arıtma uygulamalarına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, stabilizasyon, nötralizasyon, kimyasal oksidasyon ve çöktürme gibi yöntemleri kısaca gözden geçirmesi, bu uygulamaların atıkların çevresel etkilerini azaltmadaki rolünü fark etmesi ve kimyasal arıtma süreçlerinin çevre sağlığı, atık güvenliği ve sürdürülebilirlik üzerindeki olası olumlu ve olumsuz etkilerine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
6 Biyolojik arıtma metotları (kompostlaştırma, anaerobik/aerobik parçalanma vb.) ve temel çalışma prensipleri Bu ders öncesinde öğrencinin biyolojik arıtma kavramına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, kompostlaştırma ile aerobik ve anaerobik biyolojik parçalanma süreçlerini kısaca gözden geçirmesi, mikroorganizmaların organik maddelerin dönüşümündeki temel rolünü fark etmesi ve biyolojik arıtma yöntemlerinin atık miktarının azaltılması, enerji geri kazanımı ve çevresel sürdürülebilirlik açısından önemine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
7 Katı atık yönetiminde biyolojik arıtma uygulamaları ve çevresel etkileri Bu ders öncesinde öğrencinin katı atık yönetiminde kullanılan biyolojik arıtma uygulamalarına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, kompostlaştırma ile aerobik ve anaerobik biyolojik arıtma süreçlerinin temel amaçlarını kısaca gözden geçirmesi, bu uygulamaların organik atıkların stabilizasyonu ve azaltılmasındaki rolünü fark etmesi ve biyolojik arıtma yöntemlerinin çevresel etkileri, kaynak geri kazanımı ve sürdürülebilir atık yönetimi açısından önemine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
8 İleri arıtma sistemleri Bu ders öncesinde öğrencinin ileri arıtma sistemlerine ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, konvansiyonel arıtma yöntemleriyle giderilemeyen kirleticiler hakkında kısaca bilgi sahibi olması, membran teknolojileri, adsorpsiyon, ileri oksidasyon prosesleri ve besin maddesi giderim sistemlerini genel hatlarıyla tanıması ve ileri arıtma uygulamalarının alıcı ortamların korunması ve suyun yeniden kullanımı açısından önemine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
9 Katı atıkların transferi ve taşınması Bu ders öncesinde öğrencinin katı atıkların transferi ve taşınması süreçlerine ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, atık toplama, transfer istasyonları ve taşıma sistemlerinin temel amaçlarını kısaca gözden geçirmesi, bu süreçlerin maliyet, çevresel etki ve iş güvenliği açısından önemini fark etmesi ve atık yönetim zinciri içindeki yerlerine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
10 Katı atıkların bertaraf yöntemlerinin belirlenmesi Bu ders öncesinde öğrencinin katı atık bertarafı kavramına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, düzenli depolama, yakma, geri kazanım ve biyolojik bertaraf gibi temel bertaraf yöntemlerini kısaca gözden geçirmesi, atık türü, miktarı ve çevresel etkilerin bertaraf yöntemi seçimindeki belirleyici rolünü fark etmesi ve uygun bertaraf yönteminin çevre sağlığı, insan güvenliği ve sürdürülebilir atık yönetimi açısından önemine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
11 Düzenli depolama sahalarının tipleri, Bu ders öncesinde öğrencinin düzenli depolama kavramına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, düzenli depolama sahalarının sınıflandırılmasını kısaca gözden geçirmesi, I., II. ve III. sınıf düzenli depolama sahalarının temel özelliklerini ve kullanım amaçlarını tanıması, ayrıca atık türü, çevresel riskler ve yer seçiminin uygun depo sahası tipinin belirlenmesindeki rolüne dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
12 Kompostlaştırma prosesi, özellikleri Bu ders öncesinde öğrencinin kompostlaştırma kavramına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, kompostlaştırma sürecinin temel aşamalarını kısaca gözden geçirmesi, organik atıkların biyolojik olarak ayrışmasında mikroorganizmaların rolünü fark etmesi ve kompostlaştırmanın atık hacminin azaltılması, toprak iyileştirme ve çevresel sürdürülebilirlik açısından sahip olduğu temel özelliklere dair bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
13 Geri kazanma işlemleri, proses olarak geri kazanım metotları Bu ders öncesinde öğrencinin geri kazanma kavramına ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, katı atık yönetiminde geri kazanımın yerini kısaca gözden geçirmesi, fiziksel, kimyasal ve biyolojik geri kazanım metotlarının temel prensiplerini tanıması ve geri kazanım süreçlerinin doğal kaynakların korunması, atık miktarının azaltılması ve sürdürülebilir çevre yönetimi açısından önemine dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.
14 Yakma tesisleri, özellikleri çeşitleri, Bu ders öncesinde öğrencinin katı atık yakma tesislerine ilişkin genel bir çerçeve edinmesi, yakma işleminin temel amacını kısaca gözden geçirmesi, farklı yakma tesisi türlerini (ızgaralı fırınlar, döner fırınlar, akışkan yataklı sistemler vb.) ve bu tesislerin temel özelliklerini tanıması, ayrıca yakma prosesinin atık hacminin azaltılması, enerji geri kazanımı ve çevresel etkiler açısından taşıdığı öneme dair temel bir farkındalık geliştirmesi beklenmektedir.

 
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12 P13
Tüm 2 3 2 2 2 2 1 2 3 1 1 1 2
Ö1 2 3 1 2 2 2 1 1 3 1 1 1 3
Ö2 2 3 4 2 3 2 1 4 2 1 1 1 2
Ö3 3 4 2 2 2 2 1 2 3 1 1 1 2

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek

  
  https://obs.osmaniye.edu.tr/oibs/bologna/progCourseDetails.aspx?curCourse=291592&lang=tr